Η κατάσταση στη Μέση Ανατολή έχει την ιδιαιτερότητα και για την ελληνική εξωτερική πολιτική σε αντίθεση με τα χρόνια του ψυχρού πολέμου ότι το παιχνίδι προσδιοριζόταν από μία παγκόσμια ισορροπία δυνάμεων, ενώ στην παρούσα κατάσταση εστιάζουμε στην επίτευξη περιφερειακών ισορροπιών ισχύος επισημαίνει ο κ. Σωτήρης Σέρμπος, Επίκουρος Καθηγητής Διεθνούς Πολιτικής στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης και Ερευνητικός Εταίρος στο Jean Monnet European Centre of Excellence.

Μιλώντας στο Πρώτο Πρόγραμμα και στην εκπομπή «Αναμενόμενα και Μη» με την Κωνσταντίνα Δημητρούλη, ο κ. Σέρμπος υπογράμμισε ότι αυτό το νέο δεδομένο επιτρέπει πολλές ανακατατάξεις των παικτών που πρωταγωνιστούν και κυριαρχούν στις εξελίξεις, όπου θα απουσιάζει μία κυρίαρχη ηγεμονική δύναμη. Η Τουρκία εκμεταλλεύτηκε αυτό το παράθυρο ευκαιρίας που διέγνωσε και ιδιαίτερα μετά τη δεύτερη θητεία Ομπάμα.

Για την Τουρκία και ειδικά για τον Ταγίπ Ερντογάν, η Μέση Ανατολή είναι αυτή που θα κεφαλαιοποιηθεί πολιτικά. Μπορεί να συμπεριφέρεται βερμπαλιστικά και να δημιουργεί θέματα για την χώρα μας συντηρώντας μάλιστα κατάσταση κρίσεων χαμηλής έντασης, ωστόσο σε αυτό που επικεντρώνεται είναι η Μέση Ανατολή. Οι ΗΠΑ συνεχίζουν να έχουν ανάγκη την Τουρκία στο περιφερειακό αυτό παιχνίδι σε αντίθεση με τα θέματα τα ελληνοτουρκικά, η Τουρκία θα προσπαθήσει να συνδέσει το ευρύτερο ανατολίτικο παζάρι της Μέσης Ανατολής κυρίως με τα θέματα που την αφορούν την ΝΑ Μεσόγειο και δη το θέμα των υδρογονανθράκων.

Ως εκ τούτου θα δούμε σύμφωνα πάντα με τον κ. Σέρμπο, το Κυπριακό να ανάγεται σε ένα διεθνές ζήτημα με γεωπολιτικό ισχυρό όμως πρόσημο. Μετά τη Μέση Ανατολή την Τουρκία είναι αυτό το θέμα που την ενδιαφέρει περισσότερο και θα το θέσει άμεσα και κυρίαρχα. Επίσης η Τουρκία θέλει να εκφράσει το σουνιτικό Ισλάμ και να υποστηρίξει την Μουσουλμανική Αδελφότητα και να διατηρήσει αυτόν τον ρόλο αλλά και να ηγηθεί εκμεταλλευόμενη το κενό που άφησε ο μουσουλμανικός κόσμος. Πάντως και οι Ρώσοι και οι Αμερικανοί θα προσπαθούν να προσεταιριστούν αυτόν τον ρόλο της Τουρκίας και την ίδια την Τουρκία ως διαμεσολαβητή καθώς οι ΗΠΑ έχουν αποδεχτεί ότι η Ρωσία θα παίξει κάποιο ρόλο στην Μέση Ανατολή. Την ίδια ώρα η Τουρκία θα επιδιώξει να μεγιστοποιήσει τα οφέλη και από τις δύο πλευρές δηλαδή και από ΗΠΑ και από Ρωσία. Επίσης το ότι η Τουρκία δεν συμμετέχει πλέον στην ευρωπαϊκή πορεία, της λύνει τα χέρια να γίνει περισσότερο διεκδικητική ως και επιθετική για να παίξει τον ρόλο της περιφερειακής δύναμης.

Ως προς τις σχέσεις της με τις ΗΠΑ αργή ή γρήγορα και οι δυο χώρες θα βρεθούν στο ίδιο τραπέζι για να συζητήσουν για την ενίσχυση των σχέσεων τους. Οι ΗΠΑ άλλωστε χρειάζονται την Τουρκία ως ανάσχεση της αυξημένης επιρροής του Ιράν ενώ από την άλλη πλευρά η Τουρκία χρειάζεται τις ΗΠΑ διότι δεν έχει τέτοιους συντελεστές ισχύος που να μπορεί να φέρει εις πέρας την περιφερειακή της δύναμη. Η Τουρκία πάντως έχει ήδη κατοχυρώσει ρόλο στην περιοχή μέσω της κατάληψης της Αφρίν και για αυτό κατεβάζει τους τόνους, έχοντας βέβαια αποδεχτεί ότι στο τέλος της ημέρας θα υποστεί και μία σχετική αποδυνάμωση, εφόσον ο Άσαντ έχει κερδίσει έδαφος.

Στο ερώτημα πώς μπορεί να επηρεάσει η στρατιωτική εμπλοκή ΗΠΑ και συμμάχων της στη Συρία τη στάση της Τουρκίας στο Αιγαίο, ο κ. Σέρμπος υποστήριξε ότι οι ΗΠΑ έστειλαν ένα μήνυμα προς την Τουρκία ότι εφεξής θα πρέπει ό,τι πράττει να γίνεται σε συντονισμό με την Ουάσιγκτον. Επίσης έστειλε μήνυμα ότι μπορεί να παίζει ρόλο στη Μέση Ανατολή αλλά οι ΗΠΑ δεν επιθυμούν μία υπερεπέκταση της ούτε τη δυνατότητα να προβάλει την ναυτική της ισχύ είτε στο Αιγαίο είτε στην Κύπρο.

Οι ΗΠΑ άλλωστε γνωρίζουν ότι οι Τούρκοι θα έρθουν πιο κοντά σε αυτούς, κάτι το οποίο θα λειτουργούσε προς όφελος και της Ελλάδας στο σκέλος της εξωτερικής εξισορρόπησης. Πάντως η Ελλάδα έχει σημαντικές εξελίξεις να αξιοποιήσει σε διμερές επίπεδο με κράτη μέλη και δη με την Γαλλία μετά τις τελευταίες δηλώσεις του Μακρόν. Η Γαλλία θέλει να διατηρήσει και να αυξήσει ερείσματα της στην Συρία και στη Μέση Ανατολή και από ό,τι φαίνεται θα καλύψει το κενό που έχει στην οικονομία μέσω ενός πρωταγωνιστικού ρόλου στον τομέα της ασφάλειας και άμυνας. Τέτοιες συμμαχίες λειτουργούν ως πολλαπλασιαστές ισχύος για τις μικρές χώρες όπως η Ελλάδα.

Πηγή: Πρώτο Πρόγραμμα

Μοιράσου το άρθρο: