Τα χρόνια πέρασαν αλλά η μνήμη δεν έσβησε και η Πάτμος θα τιμήσει τα παιδιά της που έδωσαν τη ζωή τους στο Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Στα πλαίσια αυτά συγκεντρώθηκαν, μετά από κοπιαστική έρευνα, τα ονόματα των πεσόντων σε όλα τα μέτωπα του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, ο αριθμός των οποίων προσεγγίζει τους 50.

Σύνταγμα Δωδεκανησίων Εθελοντών στον ελληνοϊταλικό πόλεμο, Μέση Ανατολή, Ρίμινι, Ελ Αλαμέιν, απόβαση της Νορμανδίας, Ιερός Λόχος, πεδία πολεμικών επιχειρήσεων στα οποία έπεσαν μαχόμενοι Πάτμιοι.

Μιλάμε πάντα για ένστολους, γιατί υπήρξαν και θύματα Εθνικής Αντίστασης αφού το νησί πλήρωσε φόρο αίματος σε όλα τα επίπεδα.

Η διαδικασία απόδοσης τιμών προβλέπει την ανάρτηση αναθηματικής πλάκας σε πλατεία της Πάτμου και το θέμα ήδη βρίσκεται στο δημοτικό συμβούλιο, θα ακολουθήσει δημόσια διαβούλευση, ακολούθως ανάθεση και κατασκευή του έργου. Συνεπώς η διαδικασία αυτή θα κρατήσει μερικούς μήνες, μέχρι να φτάσει στο τέλος της.

Ενημερώνοντάς μας για όλα αυτά ο Θεολόγος Μαυρουδής Πρόεδρος του συλλόγου απανταχού Πατμίων «Εμμανουήλ Ξάνθος ο Φιλικός», μας είπε ότι ο πληθυσμός του νησιού επιβίωσε στα δύσκολα χρόνια του πολέμου, από την αλιεία, την κτηνοτροφία και την αγροτική παραγωγή και τουλάχιστον από τις διηγήσεις όσων έζησαν εκείνα τα χρόνια, δεν προκύπτει ότι το φαινόμενο του πλιατσικολογήματος από τις κατοχικές δυνάμεις, που σημειώθηκε και μάλιστα έντονο σε άλλα νησιά, ότι εμφανίστηκε στην Πάτμο.

patmos-limeniko-tameioΟ σχετικά μικρός πληθυσμός της Πάτμου σε σχέση με άλλα νησιά, φαίνεται ότι διευκόλυνε στα ζητήματα της διατροφής, εκείνα τα χρόνια, όπως συνέβη και σε άλλες περιπτώσεις νησιών που είχαν τόσο πληθυσμό που να δημιουργούνται άμεσοι κίνδυνοι λιμοκτονίας. Bεβαίως προβλήματα υπήρξαν αλλά θύματα από την πείνα, όπως σε άλλες περιοχές δεν υπήρξαν.

Υπενθυμίζουμε ότι γενικά οι κατοχικές δυνάμεις απαιτούσαν να έχουν τη συγκέντρωση και διανομή των αλιευμάτων.

Αυτό ίσως να είναι η ερμηνεία για τη μη καταγραφή σημαντικού προσφυγικού ρεύματος άμαχου πληθυσμού προς την Τουρκία και τη Μ. Ανατολή, όπως συνέβη σε άλλα νησιά του Αιγαίου.

Την ιταλική κατοχή που θυμίζουμε ότι στα Δωδεκάνησα ξεκίνησε το 1912, διαδέχτηκε το 1943 η Γερμανική κατοχή, αφού οι Ιταλοί συνθηκολόγησαν, ενώ ορισμένοι εξ αυτών – και στην Πάτμο – λόγω των φασιστικών αντιλήψεών τους, έμειναν στο πλευρό της ναζιστικής Γερμανίας.

Η ήττα της ναζιστικής Γερμανίας δεν οδήγησε αμέσως στην τυπική απελευθέρωση, αφού έμειναν για δύο χρόνια οι Εγγλέζοι, μέχρι τα Δωδεκάνησα να ενσωματωθούν στην Ελλάδα.

Να προσθέσουμε ότι για την ίδια ιστορική περίοδο, έχει καταγραφεί γερμανικός βομβαρδισμός από αέρος, στο κοντινό νησάκι των Αρκιών, όπου οι κάτοικοί του κρύφτηκαν σε σπήλαιο για να προστατεφθούν.

Πηγή φωτο: Δήμος Πάτμου

Στη δεύτερη φωτο: Κτισμένο το 1932 με εντολή του Ιταλού κυβερνήτη Mario Lago για να στεγάσει τον στρατώνα της Χωροφυλακής και της Τελωνοφυλακής, καθώς και το Ταχυδρομείο, το Τελωνείο και τις αποθήκες του, το «Ιταλικό Κτήριο», όπως αποκαλείται σήμερα, βρίσκεται στην κεντρική πλατεία της Σκάλας.

Με ορθογώνιο σχήμα που περικλείει δύο εσωτερικές αυλές, οι προσόψεις του έχουν μια σειρά από ανοίγματα διαφόρων σχημάτων εμπνευσμένα από τον ιταλικό μεσαιωνικό διάκοσμο, ενώ στην πρόσοψη της πλατείας υπάρχει στοά με καμάρες και στην γωνία της επιβλητικός τετράγωνος διώροφος πύργος.

Το Ιταλικό Κτήριο αποτελεί χαρακτηριστικό αρχιτεκτονικό μνημείο της εποχής τής Ιταλοκρατίας στα Δωδεκάνησα (1912-1943), ενώ και σήμερα στεγάζονται σε αυτό το Αστυνομικό Τμήμα Πάτμου, το Τελωνείο, το Ταχυδρομείο και διάφορες άλλες δημοτικές υπηρεσίες του νησιού.

 

Διαβάστε στο ert.gr

Τετάρτη 5 Απρίλη: Άννα Ρακατζή – Λεφέ: Η προσφυγική διαδρομή του 1942 – 1945 σε Τουρκία – Συρία – Μ.Ανατολή

Πέμπτη 6 Απρίλη: Ο Γιάννης Ταμβακλής και το «Οδοιπορικό στη Μέση Ανατολή 1941-1945»

Παρασκευή 7 Απρίλη: «Συρματένιοι, ξεσυρματένιοι· όλοι» – Ο Γιάννης Μακριδάκης στο ert.gr

Σάββατο 8 Απρίλη: Αντώνης Βεζυρόπουλος ο «κοντραμπατζής» της Αντίστασης στο Νότιο Αιγαίο

 

Όλες οι προηγούμενες αναρτήσεις του αφιερώματος, συγκεντρωτικά στο τέλος της ανάρτησης: Aναγνώριση της ερευνητικής δουλειάς του ert.gr