Στις 2 Δεκεμβρίου 1957 βγήκε στους ελληνικούς κινηματογράφους η ασπρόμαυρη ταινία γαλλο-ιταλικής συμπαραγωγής «Ο Χριστός Ξανασταυρώνεται» («Celui qui doit mourir») σε σκηνοθεσία Ζυλ Ντασσέν (Jules Dassin), η οποία λίγους μήνες πριν, κατά την πρώτη της προβολή στο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου των Καννών, είχε τιμηθεί με Ειδική μνεία. Τα γυρίσματα είχαν πραγματοποιηθεί σε ένα χωριό της Κρήτης, τα Κριτσά, το καλοκαίρι και φθινόπωρο του 1956 και η Μελίνα Μερκούρη είχε έναν από τους πρωταγωνιστικούς ρόλους.

Η υπόθεση του έργου, η οποία βασίστηκε στο ομώνυμο μυθιστόρημα του Νίκου Καζαντζάκη, εξελισσόταν σε ένα τουρκοκρατούμενο ελληνικό χωριό στο οποίο κάθε επτά χρόνια γινόταν αναπαράσταση των Παθών του Χριστού από τους κατοίκους του. Λίγο μετά από την επιλογή των προσώπων που επρόκειτο να ενσαρκώσουν τον Χριστό, την Μαρία την Μαγδαληνή και τους Αποστόλους Ιάκωβο, Πέτρο, Ιωάννη και Ιούδα κατέφθασαν στην περιοχή σε άθλια κατάσταση, διωκόμενοι από τους Τούρκους, οι κάτοικοι ενός άλλου ελληνικού χωριού ζητώντας βοήθεια . Με το πρόσχημα, όμως, ότι έφερναν μαζί τους χολέρα αυτοί εκδιώχθηκαν και από τους ομόθρησκους τους και αναγκάστηκαν να βρουν καταφύγιο στο άγριο βουνό της Σαρακήνας. Ο Μανωλιός (Pierre Vaneck), ο βοσκός δηλαδή που είχε επιλεγεί για το ρόλο του Χριστού, και η Κατερίνα (Μελίνα Μερκούρη), μια χήρα αμφιβόλου ηθικής που θα υποδυόταν την Μαγδαληνή, ήταν οι πρώτοι που προσπάθησαν να τους βοηθήσουν.

Ο Τύπος της εποχής μάς δίνει το κλίμα των ημερών της πρεμιέρας. Η Μελίνα Μερκούρη με τον Ζυλ Ντασσέν έφτασαν το Σαββάτο αεροπορικώς στην Αθήνα από το Παρίσι προκειμένου να παραβρεθούν τη Δευτέρα στη βραδινή προβολή της ταινίας στον κινηματογράφο Παλλάς. Λίγο μετά την άφιξη τους πήγαν στην αίθουσα όπου γινόταν η δοκιμαστική προβολή για τους κριτικούς κινηματογράφου. Εκεί πληροφορήθηκαν απογοητευμένοι ότι η ταινία είχε λογοκριθεί και έπρεπε να αφαιρεθούν κάποια μέτρα φιλμ από τη σκηνή που έδειχνε έναν έφιππο Τούρκο να μπαίνει μέσα στην εκκλησία του χωριού και από πίσω του να σέρνει δεμένο τον Μανωλιό. Το βράδυ της πρεμιέρας πριν από τη δίωρη προβολή της ταινίας μίλησαν από σκηνής ο ιδρυτής του Ελληνικού Λαϊκού Θεάτρου Μάνος Κατράκης και η Μερκούρη με τον Ντασσέν. Το κοινό τους καταχειροκρότησε. Ο Κατράκης αναφέρθηκε στον Νίκο Καζαντζάκη και στις αξίες που διαπερνούν το έργο του ενώ η Μερκούρη με τον Ντασσέν για την αγάπη που αποπνέει το γεμάτο από Ελλάδα έργο. Όπως μαθαίνουμε από τη διαφημιστική αφίσα της ταινίας, «Ο Χριστός Ξανασταυρώνεται» προβλήθηκε σε πέντε κινηματογράφους της Αθήνας (Παλλάς, Τιτάνια, Άστορ, Άστρον και Ιλίσια) και σε δύο στο Ηράκλειο της Κρήτης (Απόλλων και Ηλέκτρα) κατ’ εξαίρεση από τις δέκα το πρωί.

Με αφορμή την επέτειο της ελληνικής πρεμιέρας της ταινίας το Αρχείο της ΕΡΤ παρουσιάζει ένα αφιέρωμα σε αυτήν με υλικό από την φωτογραφική του συλλογή (Συλλογή Υιών Πουλίδη). Το φωτογραφικό άλμπουμ ξεκινάει με τις προετοιμασίες της Μερκούρη για τη μεγάλη βραδιά και την άφιξη της στο Παλλάς μαζί με τον Ντασσέν και την Ελένη Καζαντζάκη και συνεχίζει με στιγμιότυπα από τις εμφανίσεις επί σκηνής και από τα παρασκήνια.

 

 

Πηγές:Ελευθερία 1/12/1957, Αθηναϊκή 2/12/1957, Αυγή 3/12/1957

 

Δείτε περισσότερα στο archive.ert.gr

Μοιράσου το άρθρο: