Θολό παραμένει το τοπίο στη Λιβύη, μετά τη Διάσκεψη του Βερολίνου. Οι εμπλεκόμενες πλευρές αναζητούν τρόπους εφαρμογής της συμφωνίας που προβλέπει κατάπαυση του πυρός και τήρηση του εμπάργκο όπλων, ώστε να βρεθεί, στο μέλλον, πολιτική λύση. Για τον σκοπό αυτόν ενεργοποιείται εκ νέου η ναυτική επιχείρηση «Σοφία» στη Μεσόγειο, όπως αποφάσισαν σήμερα οι υπουργοί Εξωτερικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ανακοίνωσε ο Ύπατος Εκπρόσωπος της ΕΕ για την εξωτερική πολιτική, Ζοζέπ Μπορέλ. Προς το παρόν, στη χώρα η εμφύλια σύρραξη συνεχίζεται.

Η αποστολή θα επικεντρωθεί αποκλειστικά στον έλεγχο του εμπάργκο όπλων που έχει επιβληθεί στη Λιβύη, με βάση και τη διεθνή συμφωνία που επιτεύχθηκε την Κυριακή στο Βερολίνο.

Σύμφωνα με έναν Ευρωπαίο διπλωμάτη, η νέα εντολή θα επιτρέψει να καθοριστούν νέες ζώνες επιτήρησης για τα πλοία που θα τεθούν στη διάθεση των χωρών-μελών για την επιχείρηση αυτήν.

Το αίτημα αναθεώρησης της εντολής της «Σοφίας» διατυπώθηκε από την Ιταλία. Νωρίτερα, ο Ιταλός ΥΠΕΞ Λουίτζι Ντι Μάιο είχε τονίσει ότι η επιχείρηση αυτή θα πρέπει να έχει ως αποκλειστικό αντικείμενο τον έλεγχο του εμπάργκο όπλων.

Ο Μπορέλ διαβεβαίωσε ότι τα πλοία που θα αναπτυχθούν θα εξακολουθήσουν να τηρούν τις υποχρεώσεις που απορρέουν από το ναυτικό δίκαιο και θα σώζουν μετανάστες που διατρέχουν κίνδυνο στη Μεσόγειο. Όμως οι ζώνες που θα επιτηρούν δεν θα βρίσκονται κατ’ ανάγκη πάνω στη διαδρομή που ακολουθούν τα πλοιάρια που μεταφέρουν μετανάστες στην Ευρώπη.

Η επόμενη ημέρα για την Λιβύη

Με τον ισχυρισμό του Λιβυκού Εθνικού Στρατού ότι απέτρεψε επίθεση Σύρων μισθοφόρων, που πολεμούν για λογαριασμό της κυβέρνησης Σάρατζ, άρχισε για τη Λιβύη η επόμενη μέρα της Διάσκεψης του Βερολίνου. Όλες οι εμπλεκόμενες πλευρές δεσμεύτηκαν ότι στο εξής θα τηρούν το εμπάργκο όπλων και θα σταματήσουν να αναμιγνύονται στην εμφύλια διαμάχη με στόχο να επιτευχθεί στο μέλλον πολιτική λύση.

Από την πλευρά της η Κυβέρνηση Εθνικής Ενότητας του Σάρατζ, ανέφερε παραβίαση της εκεχειρίας από μονάδες του Λιβυκού Εθνικού Στρατού κοντά στην Τρίπολη. «Οι μονάδες του διοικητή Χαλίφα Χάφταρ έπληξαν με βλήματα όλμου κατοικημένες συνοικίες στην περιοχή Σαλάχ αλ-Ντιν, κάτι που συνιστά μια ακόμη παραβίαση της εκεχειρίας μετά τη διάσκεψη του Βερολίνου», μετέδωσε σήμερα το λιβυκό τηλεοπτικό δίκτυο Alahrar.

Ικανοποίηση στην Τουρκία, προκλητικός ο Ερντογάν

Η Ρωσία και η Τουρκία που υποστηρίζουν με στρατεύματα τις αντίπαλες πλευρές του πολέμου δηλώνουν ικανοποίηση από τα αποτελέσματα της διάσκεψης. Στο ταξίδι της επιστροφής στην Άγκυρα, ο Τούρκος Πρόεδρος Ταγίπ Ερντογάν απέρριψε την πρόταση της Ευρωπαϊκής ένωσης να συμμετέχει ως συντονιστής, γιατί για αυτό, είπε, υπάρχει ο ΟΗΕ και πρόσθεσε ότι η τουρκική παρουσία στη Λιβύη αυξάνει τις ελπίδες για ειρήνη.

Αξιολογώντας την διάσκεψη του Βερολίνου ο Ερντογάν είπε ότι «εμείς κάναμε ότι έπρεπε από από την πλευρά μας. Είπαμε ότι είχαμε να πούμε. Έχει σημασία το ότι μέχρι την αναχώρησή μας ο Χάφταρ δεν είχε υπογράψει κανένα κείμενο. Αυτή τη στιγμή έχουμε κάνει μια συμφωνία με τη Λιβύη και θα εργαστούμε μαζί, αλλά μπορούμε να έχουμε και μια τρίτη και τέταρτη χώρα μαζί μας ως εταίρους, ακόμα και Πέμπτη. Υπάρχει συμφωνία σε αυτό με τον πρόεδρο Σάρατζ«.

Ο Τούρκος πρόεδρος προχώρησε παρ’ όλα αυτά σε νέες εμπρηστικές δηλώσεις για την εμπλοκή της Ελλάδας στο Λιβυκό ζήτημα, λέγοντας: «Γιατί κάλεσε ο Μητσοτάκης τον Χαφτάρ στην Ελλάδα; Μόνο και μόνο για να μας προκαλέσει. Eπειδή οι ακτές μας βλέπουν τις ακτές της Λιβύης είχαμε τη δυνατότητα της συμφωνίας. Μιλούν για υφαλοκρηπίδα γύρω από την Κρήτη.  Δεν υπάρχει υφαλοκρηπίδα γύρω από τα νησιά δεν υπάρχει τέτοιο θέμα. Εκεί αφορά μόνο τα χωρικά ύδατα».

Άγνωστο παραμένει τι θα συμβεί με τον αποκλεισμό των πετρελαϊκών εγκαταστάσεων από υποστηρικτές του Χάφταρ που κατηγορούν τον Σάρατζ ότι πληρώνει μισθοφόρους με τα κέρδη από το πετρέλαιο. Η αναστολή της πετρελαϊκής παραγωγής θα αποτελέσει πλήγμα για την Τρίπολη, καθώς η κυβέρνηση βασίζεται στα έσοδα αυτά για να χρηματοδοτήσει τον προϋπολογισμό της.

Από την πλευρά του, ο Τούρκος πρόεδρος Ερντογάν φέρεται να δήλωσε πως η Τουρκία δεν έχει στείλει ακόμη στρατιώτες στη Λιβύη, προσθέτοντας πως η Άγκυρα έχει μέχρι στιγμής αναπτύξει εκεί μόνο στρατιωτικούς συμβούλους και εκπαιδευτές.

«Η Λιβύη θα αντιμετωπίσει μια «καταστροφική κατάσταση» εκτός εάν οι ξένες δυνάμεις ασκήσουν πίεση στον διοικητή των δυνάμεων της ανατολικής Λιβύης στρατάρχη Χάφταρ για να άρει τον αποκλεισμό των πετρελαιοπηγών εξαιτίας του οποίου η παραγωγή έχει σχεδόν μηδενιστεί», ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός Φάγεζ αλ-Σάρατζ που ηγείται της διεθνώς αναγνωρισμένης Κυβέρνησης Εθνικής Ενότητας.

O Σάρατζ δήλωσε επίσης ότι η κυβέρνησή του θα σεβαστεί την απόφαση της συνόδου κορυφής του Βερολίνου για την εδραίωση εκεχειρίας στην Τρίπολη και την έναρξη ενδολιβυκών συνομιλιών για τον τερματισμό της σύγκρουσης στο πλαίσιο του σχεδίου υπό τον ΟΗΕ.

Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, όπως μεταδίδει ο ανταποκριτής της ΕΡΤ Γ. Συριόπουλος, «είναι πολύ νωρίς για να κριθεί το αποτέλεσμα της Διάσκεψης του Βερολίνου, που ήταν πρωτοβουλία της Γερμανίδας Καγκελαρίου».

«Δεν αποφασίστηκε μια προδιαγεγραμμένη πορεία, ένας οδικός χάρτης για το πως θα εξελιχθούν επί του πεδίου οι προσπάθειες για βιώσιμη εκεχειρία, αλλά το γεγονός ότι οι δυο αντιμαχόμενες πλευρές στη Λιβύη – παρότι δεν συναντήθηκαν – προσέφεραν εκπροσώπους τους για τη στρατιωτική επιτροπή που θα επιβλέπει την κατάπαυση του πυρός είναι ένα πολύ θετικό βήμα».

Μάλιστα, οι ίδιες πηγές επισήμαναν πως  «εάν υπάρξει ειρηνευτική δύναμη της ΕΕ, υπό την ομπρέλα των Ηνωμένων Εθνών, η Ελλάδα θα βοηθήσει και με πόρους».

Στο εύλογο ερώτημα αν η επίσκεψη Χαφτάρ στην Αθήνα μπορεί να λειτούργησε αποσταθεροποιητικά στη Λιβύη όπως εκτίμησαν κάποιοι, διπλωματικές πηγές επισήμαναν ότι «Αντιθέτως, η παρουσία Χαφτάρ στην Αθήνα μετέτρεψε την Ελλάδα σε στοιχείο επίλυσης. Και μάλιστα, αρκετές χώρες θέλησαν να μεταφερθούν προς τον διοικητή του Εθνικού Λιβυκού Στρατού, μέσω της Αθήνας, συγκεκριμένα αιτήματα».

Ικανοποίηση επικρατεί και στην γερμανική κυβέρνηση μετά την Διάσκεψη του Βερολίνου. Πρόκειται μόνο για την αρχή ενός πολύ δύσκολου δρόμου, προειδοποιούν η Γερμανίδα Καγκελάριος Μέρκελ και ο γ.γ. του ΟΗΕ Α. Γκουτέρες. Σύμφωνα με τον εκπρόσωπο της κυβέρνησης και της καγκελαρίου Στέφεν Ζάιμπερτ, «οι αποφάσεις της διάσκεψης ανοίγουν το δρόμο για την υλοποίηση των σχεδίων του ειδικού εντεταλμένου του ΟΗΕ για τη Λιβύη. Το επόμενο, πρώτο βήμα που πρέπει να γίνει είναι η κατάπαυση του πυρός να μετατραπεί σε μόνιμη εκεχειρία. Η υπόθεση αυτή είναι στα χέρια των δύο εμπόλεμων πλευρών, του πρωθυπουργού αλ Σάρατζ και του στρατηγού Χαφτάρ, που όρισαν από 5 μέλη ο καθένας για τη συγκρότηση της 10μελούς στρατιωτικής επιτροπής που θα συγκληθεί την ερχόμενη εβδομάδα στη Γενεύη.

Οι αποφάσεις της Διάσκεψης του Βερολίνου θα τεθούν στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ για τα επόμενα βήματα. Η γερμανική κυβέρνηση θεωρεί σημαντική την αυτοδέσμευση των άμεσα εμπλεκόμενων μερών να τηρήσουν το εμπάργκο όπλων. Οι παραβιάσεις θα καταγράφονται και θα επισύρουν ενδεχομένως συνέπειες.

ΠΗΓΗ: ΕΡΤ, ΑΠΕ-ΜΠΕ
Ρεπορτάζ: Π. Γκόνος, Μ. Κονταξή, Λ. Παπαδοπούλου, Γ. Συριόπουλος

Μοιράσου το άρθρο: