EPA/FILIP SINGER

Στις 15:10 το μεσημέρι της Κυριακής, οι ηγέτες οκτώ χωρών και οι επικεφαλής τεσσάρων οργανισμών και βεβαίως οι δύο αντίπαλοι στον εμφύλιο της Λιβύης θα διαβούν το κατώφλι της καγκελαρίας για την κρίσιμη διάσκεψη που θα κρίνει το μέλλον της ειρήνευσης στη σπαρασσόμενη χώρα. Το προσχέδιο του ΟΗΕ κινείται σε δύο άξονες: Μόνιμη εκεχειρία και τερματισμός κάθε ξένης παρέμβασης. Ο πρωθυπουργός περιμένει από τους θεσμικούς παράγοντες της Ευρωπαϊκής Ένωσης που θα συμμετάσχουν στη διάσκεψη του Βερολίνου να επιμείνουν στην ακυρότητα και καταδίκη των τουρκολυβικών μνημονίων. Η διάσκεψη του Βερολίνου συνιστά ένα «σημαντικό στάδιο» για την εδραίωση της εκεχειρίας στη Λιβύη, δήλωσε σήμερα ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.

Σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση της Καγκελαρίας, στις 10:45 η καγκελάριος Άγγελα Μέρκελ θα υποδεχθεί τον Πρόεδρο του Κονγκό Ντένις Σάσου Νγκουέσο, ο οποίος θα τεθεί επικεφαλής της Υψηλής Επιτροπής της Αφρικανικής Ένωσης για την Λιβύη. Στις 13:15 η κυρία Μέρκελ θα έχει διμερή συνάντηση με τον Πρόεδρο της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν, ενώ στις 14:15 θα καλωσορίσει όλους τους συμμετέχοντες στην Διάσκεψη, η οποία θα ολοκληρωθεί με κοινή συνέντευξη Τύπου.

Υπό δρακόντεια μέτρα ασφαλείας ξεκινά στις τρεις το απόγευμα η Διάσκεψη του Βερολίνου. Συμμετέχουν 10 χώρες που εμπλέκονται άμεσα στην κρίση της Λιβύης και τέσσερις διεθνείς οργανισμοί, με στόχο τον τερματισμό του εμφυλίου πολέμου στη χώρα.

Σπάνια το Βερολίνο έπρεπε να υποδεχτεί ταυτόχρονα τόσους ξένους ηγέτες και εκπροσώπους κυβερνήσεων και οργανισμών: Οι πρόεδροι Βλαντιμίρ Πούτιν, Εμανουέλ Μακρόν, Ταγίπ Ερντογάν, Μπόρις Τζόνσον, Αντόνιο Γκουτέρες κλπ.

Μετά τις διαμαρτυρίες για τη λίστα των συμμετεχόντων χωρών, την περασμένη Παρασκευή προσεκλήθη και η Τυνησία, αλλά η κυβέρνηση της χώρας απάντησε αρνητικά, με το επιχείρημα ότι η πρόσκληση ήρθε πολύ αργά και δεν συμμετείχε στις προπαρασκευαστικές συναντήσεις.

Κεντρικός στόχος της διάσκεψης του Βερολίνου είναι η συμφωνία μιας μόνιμης εκεχειρίας και η εφαρμογή του εμπάργκο όπλων στη Λιβύη. Ο υπουργός Εξ. Χάικο Μάας στη Bild am Sonntag, κάλεσε τις εμπλεκόμενες χώρες να σταματήσουν να τροφοδοτούν με όπλα και στρατιώτες στα εμπόλεμα μέρη στη Λιβύη. Η Λιβύη δεν πρέπει να εξελιχτεί σε νέα Συρία, είπε ο Μάας, η διάσκεψη του Βερολίνου είναι ένα πρώτο βήμα για την ειρήνευση στη Λιβύη.

Η διάσκεψη του Βερολίνου, καλεί επίσης όλες τις πλευρές να απέχουν από εχθροπραξίες κατά πετρελαϊκών εγκαταστάσεων, σύμφωνα με το προσχέδιο του τελικού ανακοινωθέντος.

Επίσης η κρατική εταιρεία πετρελαίου NOC που εδρεύει στην Τρίπολη αναγνωρίζεται ως η μόνη νόμιμη οντότητα που επιτρέπεται να πωλεί λιβυκό πετρέλαιο, σύμφωνα με το προσχέδιο αυτό που θα συζητηθεί κατά τη διάσκεψη.

Ο πρωθυπουργός της Λιβύης Φαγιέζ Αλ Σάρατζ αλλά και ο στρατάρχης Χαλίφα Χάφταρ, – σύμφωνα με δημοσίευμα του περιοδικού Der Spiegel – θα εμπλακούν στις εργασίες της Διάσκεψης μόνο εφόσον οι υπόλοιποι συμμετέχοντες έχουν προηγουμένως συμφωνήσει στο τελικό κοινό ανακοινωθέν.

Ο Αλ Σάρατζ ζήτησε την ανάπτυξη «διεθνούς δύναμης προστασίας» στη Λιβύη σε περίπτωση που ο στρατάρχης Χαλίφα Χάφταρ διατάξει την επανέναρξη των εχθροπραξιών.

Ο επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας Τζοζέπ Μπορέλ από την πλευρά του προέτρεψε τους Ευρωπαίους να «ξεπεράσουν τις διαφωνίες» τους και να συμμετάσχουν πιο ενεργά στην προσπάθεια αναζήτησης λύσης προκειμένου να τερματιστεί η σύρραξη στη Λιβύη.

Το προσχέδιο συμφωνίας

Σχηματισμός μίας κυβέρνησης, μόνιμη κατάπαυση του πυρός, συνεπή εφαρμογή του εμπάργκο όπλων. Σύμφωνα με το ITAR/TASS είναι μεταξύ των όσων ορίζονται στο προσχέδιο συμπερασμάτων της Διάσκεψης του Βερολίνου για την ειρήνευση στην Λιβύη. Στο προσχέδιο αυτό, σύμφωνα με το ρωσικό πρακτορείο ειδήσεων, γίνεται σαφής αναφορά στον τερματισμό κάθε ξένης παρέμβασης στον εμφύλιο της χώρας με απαίτηση του ΟΗΕ.

«Οποιαδήποτε ξένη παρέμβαση μπορεί κάποιες φορές να επιδρά σαν ασπιρίνη βραχυπρόθεσμα. Η Λιβύη χρειάζεται να σταματήσει όλη η ξένη παρέμβαση. Και αυτός είναι ένας από τους στόχους της Διάσκεψης» δήλωσε ο Γ. Σαλαμέ, επιτετραμμένος του ΟΗΕ για την Λιβύη.

Από την πλευρά του, ο Τούρκος Πρόεδρος Ερντογάν, σε άρθρο του στο Πολίτικο με τίτλο «η ειρήνη στη Λιβύη περνάει μέσα από την Τουρκία», εκβιάζει την Ευρώπη πως αν πέσει η κυβέρνηση Σάρατζ, θα βρεθεί αντιμέτωπη με νέες προσφυγικές ροές και νέα τρομοκρατική απειλή.

Το πρωί της Κυριακής ο Τούρκος πρόεδρος προχώρησε σε νέες εμπρηστικές δηλώσεις, λίγο πριν την αναχώρησή του για το Βερολίνο, σχολιάζοντας, μεταξύ άλλων, και την απουσία της Ελλάδας από τη Σύνοδο. «Το τουρκολιβυκό μνημόνιο έχει τρελάνει την Ελλάδα, ο Κυριάκος Μητσοτάκης παίζει το παιχνίδι λάθος», τόνισε χαρακτηριστικά.

Εξάλλου, η Άγκυρα συνεχίζει το κρεσέντο των προκλήσεων με την έκδοση NAVTEX για διενέργεια γεωτρήσεων σε αδειοδοτημένη περιοχή της Κυπριακής ΑΟΖ.

Η συζήτηση θα γίνει με φόντο την κλιμάκωση της έντασης και τις πληροφορίες ότι υποστηρικτές του Στρατάρχη Χάφταρ έχουν αποκλείσει τερματικούς σταθμούς στα ανατολικά της χώρας, απειλώντας να μειώσουν στο μισό την ημερήσια παραγωγή πετρελαίου.

Εάν επιτευχθεί συμφωνία εκεχειρίας, ο ύπατος εκπρόσωπος Εξωτερικών της ΕΕ Ζοζέπ Μπορέλ, έριξε στο τραπέζι την ιδέα να συμμετάσχει και η ΕΕ με στρατιωτική αποστολή στη επιτήρηση της συμφωνίας. Η υπουργός Άμυνας της Γερμανίας Αννεγκρέτ Κραμπ-Κάρενμπάουερ άφησε ανοιχτή τη συμμετοχή των γερμανικών ενόπλων δυνάμεων σε μία αποστολή επιτήρησης της συμφωνίας εκεχειρίας.

Επαφές του ΥΠΕΞ των ΗΠΑ

Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάικ Πομπέο θα συναντηθεί με ηγέτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, της Αιγύπτου, της Τουρκίας, της Γερμανίας και των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων στο περιθώριο της συνόδου, γνωστοποίησε το Στέιτ Ντιπάρτμεντ.

Το πρόγραμμα του Πομπέο περιλαμβάνει συναντήσεις με τον Ύπατο Εκπρόσωπο της ΕΕ Τζοζέπ Μπορέλ, τον πρόεδρο της Αιγύπτου Άμπντελ Φάταχ αλ Σίσι, τον υπουργό Εξωτερικών της Τουρκίας Μεβλούτ Τσαβούσογλου, τον ΥΠΕΞ της Γερμανίας Χάικο Μάας και τον ΥΠΕΞ των ΗΑΕ Αμπντάλα μπιν Ζαγίντ αλ Ναχιάν. Δεν προβλέπεται συνάντηση με αξιωματούχους της Ρωσίας.

Οι κινήσεις της ελληνικής ηγεσίας

Η Αθήνα εξακολουθεί να ασκεί πιέσεις προς Ευρωπαϊκές και διεθνείς κατευθύνσεις, για την ουσιαστική αδρανοποίηση των προκλητικών Μνημονίων Άγκυρας-Τρίπολης και των επιχειρούμενων Τουρκικών τετελεσμένων στην Ανατολική Μεσόγειο.

Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης είχε σήμερα νέο γύρο  τηλεφωνικών επικοινωνιών με τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Σαρλ Μισέλ και την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής επιτροπής, Ούρσουλα Φον Ντερ Λάϊεν.

Στη συνομιλία του πρωθυπουργού με τον Βέλγο αξιωματούχο, επιβεβαιώθηκε ότι ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, ουσιαστικά θα αποτελέσει τον «θεματοφύλακα» των συμπερασμάτων του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, στις 12 και 13 Δεκεμβρίου, όπου υπήρξε ρητή αναφορά για την ακυρότητα των τουρκολιβυκών μνημονίων.

Ο πρωθυπουργός, εξέφρασε τη δυσαρέσκειά του για την μη πρόσκληση της Ελλάδας στην Άνγκελα Μέρκελ καθιστώντας σαφείς τις ελληνικές θέσεις.

Ο εκπρόσωπος της Γερμανικής Καγκελαρίας Σ. Ζάιμπερτ εξήγησε, οτι η συμμετοχή της Ελλάδας δεν τέθηκε υπό συζήτηση, καθώς στην Διάσκεψη προσκλήθηκαν οι χώρες που έχουν άμεση εμπλοκή στην σύρραξη.

Αλλά και στη συνομιλία του πρωθυπουργού με την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, επιβεβαιώθηκε η υπεράσπιση των συμπερασμάτων του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και μάλιστα συμφωνήθηκε να εκφραστούν οι θέσεις της Ελλάδος, δια των εκπροσώπων της Ε.Ε στην αυριανή διάσκεψη.

Την κρισιμότητα της Διάσκεψης του Βερολίνου επισημαίνει ο γενικός γραμματέας της Κοινοβουλευτικής Ομάδας της ΝΔ Σταύρος Καλαφάτης, σε ανάρτηση στην προσωπική του σελίδα στο Facebook. «Η Ελλάδα ζήτησε να μετάσχει στη Διάσκεψη του Βερολίνου για τη Λιβύη, καθώς έχει νόμιμα ζωτικά συμφέροντα στην περιοχή και οφείλει να τα υπερασπιστεί. Κυρίως, μάλιστα, διότι μια από τις αντιμαχόμενες πλευρές –η προσωρινή κυβέρνηση της Τρίπολης- κινείται παράνομα εναντίον της. Είναι, άλλωστε, αυταπόδεικτο ότι με την παρανοϊκή συμφωνία που υπέγραψε με την Τουρκία συμπράττει στην απόπειρα πλήρους εξαφάνισης από το χάρτη των νοτιοδυτικών νησιών της Ελλάδας, ακόμη και της Κρήτης. Ότι με την απόφασή της αυτή, παραβιάζει το Διεθνές Δίκαιο και τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας. Ότι ταυτόχρονα ενεργεί παράνομα καθώς δεν έχει ούτε καν κύρωση της απόφασής της από το Λιβυκό Κοινοβούλιο» σημειώνει στο άρθρο του ο κ. Καλαφάτης.

Η επίσκεψη Χάφταρ στην Ελλάδα

Ως διπλωματική ρελάνς  της Αθήνας στη σκακιέρα των εξελίξεων αποτιμάται η επίσκεψη του στρατάρχη Χαλίφα Χαφτάρ στη χώρα μας. Ο ισχυρός άνδρας της χώρας και αντίπαλος του Φαγιέζ Αλ Σάρατζ φέρεται να δεσμεύθηκε στους συνομιλητές του στην Αθήνα ότι και στο Βερολίνο θα διακηρύξει οτι τα μνημόνια Άγκυρας-Τρίπολης δεν παράγουν σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο.

Η Τουρκία επέκρινε έντονα την Ελλάδα γιατί υποδέχτηκε τον ισχυρό άνδρα της ανατολικής Λιβύης στρατάρχη Χαλίφα Χάφταρ, κάνοντας λόγο για «σαμποτάζ» των ειρηνευτικών προσπαθειών.

«Η πρόσκληση του Χάφταρ στην Ελλάδα και η επισήμανση των εθνικών ανησυχιών της Ελλάδας υπονομεύουν τις προσπάθειες για την ειρήνευση στη Λιβύη» δήλωσε ο υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας Μεβλούτ Τσαβούσογλου.

Το προσχέδιο συμφωνίας

Σύμφωνα πάντως με εσωτερική έκθεση του ΟΗΕ, το προσχέδιο του τελικού ανακοινωθέντος θα επισημαίνει την επίτευξη μόνιμης κατάπαυσης του πυρός, και συνεπή εφαρμογή του εμπάργκο όπλων.

Το τελευταίο έχει ιδιαίτερη σημασία γιατί στο εμπάργκο όπλων συμπεριλαμβάνεται και η συμμετοχή μισθοφόρων και στρατιωτών από τρίτες χώρες. Αφορά δηλαδή και τους Τούρκους στρατιώτες που έχει εξαγγείλει ότι θα στείλει ο Ταγίπ Ερντογάν.

Το κείμενο του ΟΗΕ έχει ημερομηνία 15 Ιανουαρίου και περιλαμβάνει 6 κεφάλαια. Σύμφωνα με πληροφορίες, το προσχέδιο του κοινού ανακοινωθέντος που θα εκδοθεί με το τέλος της διάσκεψης την Κυριακή θα προνοεί:

Α) Την μόνιμη κατάπαυση του πυρός
Β) Διατήρηση της ειρηνευτικής προοπτικής
Γ) Απομάκρυνση των ξένων στρατιωτικών δυνάμεων (μισθοφόρων κλπ και
Δ) Διαφύλαξη της απαγόρευσης μεταφοράς όπλων και στρατευμάτων

Για την Διάσκεψη της Κυριακής αναμένονται -μεταξύ άλλων- ο Ρώσος πρόεδρος Πούτιν, ο Τούρκος πρόεδρος Ερντογάν, ο Γάλλος πρόεδρος Μακρόν, ο Βρετανός πρωθυπουργός Μπ. Τζόνσον, ο ΥΠΕΞ των ΗΠΑ Μάικ Πομπέο, ενώ συνολικά εκπροσωπούνται 11 χώρες.

Έχουν προσκληθεί οι ΗΠΑ, η Ρωσία, η Βρετανία, η Γαλλία, η Κίνα, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, η Τουρκία, η Δημοκρατία του Κονγκό, η Ιταλία, η Αίγυπτος, η Αλγερία και βέβαια τα Ηνωμένα Έθνη, η Ευρωπαϊκή Ένωση, η Αφρικανική Ένωση και ο Αραβικός Σύνδεσμος.

Σε δραστική περικοπή των κονδυλίων που περιλαμβάνονται στην προενταξιακή βοήθεια της Τουρκίας προχώρησε η Ευρωπαϊκή Ένωση, ως «απάντηση» για τις ενέργειες της ‘Αγκυρας σε σχέση με τις γεωτρήσεις στη Μεσόγειο και για την εισβολή στη Συρία. Η διαρροή της επιστολής του Ύπατου Εκπροσώπου της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τα θέματα Εξωτερικής Πολιτικής Γιοζέπ Μπορέλ για τις περικοπές, προκάλεσε την δυσαρέσκεια της Γερμανικής Καγκελαρίας, σύμφωνα με ρεπορτάζ του δικτύου ARD.

ΠΗΓΗ: ΕΡΤ
Ρεπορτάζ: Α. Παπασωτηρίου, Γ. Παππάς, Ν. Σταυρουλάκης

Μοιράσου το άρθρο: