Ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν τεντώνει για ακόμη μία φορά το σχοινί και βάζοντας μπροστά τη Διεύθυνση Θρησκευτικών Υποθέσεων, την πανίσχυρη Diyanet, εξαγγέλλει την πρώτη μουσουλμανική προσευχή στην περίφημη ιστορική Μονή της Χώρας, που η ιστορία της χάνεται στα βάθη των αιώνων.
Στη βορειοδυτική πλευρά του ιστορικού κέντρου της Κωνσταντινούπολης και σε μικρή απόσταση από τη βυζαντινή πύλη της Αδριανούπολης, βρίσκεται η περίφημη Μονή.

Η τουρκική κυβέρνηση, στηριζόμενη σε προγενέστερη απόφαση του τουρκικού Συμβουλίου Επικρατείας, προχώρησε μόλις τον περασμένο Αύγουστο στην απόφαση να μετατρέψει τη Μονή της Χώρας από μουσείο σε τζαμί, ακυρώνοντας έτσι την ιδρυτική πράξη του 1945. Το Προεδρικό Διάταγμα δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα της Κυβέρνησης, έναν μόνο μήνα μετά την επίσημη χρήση της Αγίας Σοφίας ως χώρο μουσουλμανικής λατρείας, και προκάλεσε νέο κύμα αντιδράσεων σε όλον τον κόσμο.

Την απόφαση για τη μετατροπή της Μονής της Χώρας σε τζαμί έλαβε το ίδιο τμήμα του ανώτατου δικαστηρίου που εξέτασε το ζήτημα της Αγίας Σοφίας. Άλλωστε, η υπόθεση στηρίχτηκε σε προσφυγή του «Συνδέσμου Προσφοράς στα Βακούφια, τα Ιστορικά Μνημεία και το Περιβάλλον», της ίδιας οργάνωσης δηλαδή που είχε προσφύγει στα τουρκικά δικαστήρια για την Αγία Σοφία.

Υλοποιώντας την απόφαση της κυβέρνησης, η Diyanet, στη δικαιοδοσία της οποίας βρίσκεται πλέον το μνημείο, έδωσε εντολή να καλυφθούν με λευκά υφάσματα οι πολύτιμες αγιογραφίες του ναού, εξαιρετικό δείγμα βυζαντινής τέχνης, δεδομένου ότι στο σουνιτικό Ισλάμ απαγορεύεται η εικονογράφηση του προσώπου. Όπως αναφέρουν δημοσιεύματα του τουρκικού Τύπου πρόκειται για ένα σύστημα κουρτινών με μηχανισμό, το οποίο καλύπτει τα ψηφιδωτά. Στο κτίριο έχει σφραγιστεί ο γυναικωνίτης.

Ο ομότιμος Καθηγητής Ευρωπαϊκής Ενοποίησης και Πολιτικής Π. Ιωακειμίδης σχολίασε στην ΕΡΤ πως πρόκειται για ένα επικίνδυνο παιχνίδι καθώς η θρησκεία  μπαίνει στην πολιτική και μάλιστα με ένα πολύ τοξικό λόγο  από πλευράς του Τούρκου προέδρου. Χρειάζεται προσπάθεια προκειμένου να σταματήσει αυτή η εξόχως επικίνδυνη κατάσταση, τόνισε, αλλά με προσοχή ώστε να γίνει αντιληπτό ότι αυτή στρέφετε εναντίον του ισλαμισμού  και όχι του Ισλάμ. Κάτι τέτοιο θα προκαλούσε αντιδράσεις  όχι μόνο στην Τουρκία αλλά και σε ολόκληρο τον ισλαμικό κόσμο.

Όμως την ώρα που η τουρκική κυβέρνηση προγραμματίζει να πραγματοποιήσει την πρώτη μουσουλμανική προσευχή στην ιστορική Μονή, οι Τούρκοι αρχαιολόγοι υψώνουν τη φωνή τους ενάντια στη σιωπή που προσπαθεί να επιβάλει το καθεστώς Ερντογάν και αναρωτιούνται πώς μπορείς να αποκρύπτεις από την ανθρωπότητα με τεχνάσματα και προειλημμένες δικαστικές αποφάσεις έναν τέτοιο πολιτιστικό θησαυρό.

Την αντίδρασή του εξέφρασε και ο αναπληρωτής Γενικός Γραμματέας του Μητροπολιτικού δήμου Κωνσταντινούπολης Μahir Polat λέγοντας ότι η κάλυψη των τοιχογραφιών σκοτώνει τον χαρακτήρα και την καλλιτεχνική αξία του κτιρίου.

Η αναστήλωση του μνημείου και η αποκάλυψη των ψηφιδωτών, παρέδωσαν στον χριστιανικό κόσμο αλλά και στην ανθρωπότητα ένα μνημείο ανεκτίμητης πολιτιστικής αξίας. Ένα μνημείο  που λειτούργησε αδιαλείπτως ως μουσείο για 72 χρόνια, στέλνοντας ένα ισχυρό μήνυμα συνύπαρξης λαών και θρησκειών.

Την ημέρα της Άλωσης, η Μονή υπήρξε μεταξύ των πρώτων εκκλησιαστικών μνημείων που δέχθηκαν λεηλασία. Στα τέλη του 15ου αιώνα η Χώρα μετατράπηκε σε τζαμί με το όνομα Kariye. Η αναστήλωση του μνημείου και η αποκάλυψη των ψηφιδωτών, παρέδωσαν στον χριστιανικό κόσμο αλλά και στην ανθρωπότητα ένα μνημείο ανεκτίμητης πολιτιστικής αξίας που από το 1948 λειτούργησε ως μουσείο.

Ανταπόκριση: Αριάνα Φερεντίνου

Δημοσιογραφική Επιμέλεια. Ν. Σταυρουλάκης, Γ. Σιδέρης

Μοιράσου το άρθρο: