Το μικρότερο σχολείο της Ευρώπης, το Δημοτικό Σχολείο των Αρκιών με τον έναν και μοναδικό μαθητή, έλαβε τιμητική διάκριση για το βίντεο με το οποίο συμμετείχε στον διεθνή διαγωνισμό «Το νερό που θέλουμε», ενώ τα έργα από άλλα τέσσερα σχολεία της Ελλάδας είναι μεταξύ αυτών που ξεχώρισαν.

Πρόκειται για έναν διαγωνισμό που διενεργήθηκε μέσω του Water Museums Global Network, το οποίο προσκάλεσε μαθητές 6 έως 18 ετών να εκφράσουν τις σκέψεις και τις ιδέες τους για την κληρονομιά του νερού αλλά και τις απειλές των υδάτινων πόρων μέσα από βίντεο, ζωγραφική και φωτογραφία.

Παρά τις δύσκολες συνθήκες που προξένησε το ξέσπασμα του COVID-19, περίπου 7.000 μαθητές και 24 Μουσεία Νερού από διάφορες χώρες συμμετείχαν συνολικά στον διαγωνισμό από τον Οκτώβριο του 2019 έως τον Απρίλιο του 2020.

Ο διαγωνισμός στοχεύει να ενεργοποιήσει νέους ανθρώπους ώστε να οραματιστούν ένα αειφόρο μέλλον για τον πλανήτη, προβάλλοντας την πολυδιάστατη υδάτινη κληρονομιά κάθε χώρας και προωθώντας τον σεβασμό γι’ αυτή, μέσα από την ανάδειξη ορθών πρακτικών χρήσης και διαχείρισης του νερού.

«Είναι σημαντικό να θυμόμαστε ότι κάθε οργανισμός και μουσείο που εκθέτει οτιδήποτε σχετικό με υδάτινη κληρονομιά οφείλει να δίνει προσοχή όχι μόνο στη διαφύλαξή του και τη σωστή μετάδοση των πυκνών στρωμάτων Ιστορίας που εμπεριέχονται στους πολύτιμους υγρούς μας θησαυρούς, αλλά και στη σύνδεσή τους με την παγκόσμια κρίση νερού», υπογραμμίζει ο Eriberto Eulisse, διευθυντής του Παγκόσμιου Δικτύου Μουσείων Νερού, πρωτοβουλίας που τελεί υπό την αιγίδα του Διεθνούς Υδρολογικού Προγράμματος (IHP) της UNESCO (UNESCO-IHP).

Η ψηφιακή έκθεση των έργων

Η ψηφιακή έκθεση με έργα που υποβλήθηκαν και διακρίθηκαν στον διαγωνισμό θα λάβει μεγάλη προβολή σε διεθνές επίπεδο και θα αναπαράγεται σε video screen στα κεντρικά της UNESCO για πολλούς μήνες.

Η έκθεση περιλαμβάνει τα έργα των μαθητών και των σχολείων που ξεχώρισαν (102 έργα συνολικά), ενώ η κριτική επιτροπή επέλεξε τους έξι τελικούς νικητές (δύο ανά κατηγορία και ανά ηλικιακή ομάδα 6-12, 12-18).

Νικητές από όλο τον κόσμο

Το πρώτο βραβείο στην κατηγορία βίντεο 13-18 ετών πήγε στο Hangzhou Xiaoshan N. 2 Vocational School από την Κίνα και στην κατηγορία βίντεο 6-12 ετών στο σχολείο Francisco F Guardia από το Μεξικό. Το δεύτερο βραβείο πήραν στην κατηγορία βίντεο 13-18 ετών το σχολείο Victor Hugo από το Μαρόκο και το Apnek Leaders Club από την Τυνησία, και στην κατηγορία βίντεο 6-12 ετών το Don Milani Lower Secondary School από την Ιταλία και το Δημοτικό Σχολείο Αρκιών από την Ελλάδα.

Στην κατηγορία ζωγραφικής και φωτογραφίας διακρίθηκαν σχολεία από την Ινδία, το Μπανγκλαντές, την Τυνησία, το Εκουαδόρ, τη Ρουμανία, την Κίνα, την Ιταλία, την Αυστρία, την Κροατία, την Ισπανία και την Πορτογαλία.

Οι ελληνικές συμμετοχές

Η έκθεση φιλοξενεί έργα μαθητών πέντε σχολείων από την Ελλάδα.

«Περπερούνα» – Δημοτικό Σχολείο των Αρκιών
Βίντεο, το οποίο κέρδισε ειδική διάκριση (special mention)

Η Περπερούνα ήταν η φυτομορφική μεταμφίεση ενός ατόμου. Η παρατεταμένη περίοδος έλλειψης νερού έθετε πάντα σε κίνδυνο την ετήσια παραγωγή και τις καλλιέργειες των αγροτών. Έτσι, οι χωρικοί έντυναν κάποιον με διάφορα χόρτα, διάφορα βότανα και λουλούδια. Περπατούσε σε όλο το χωριό και όλοι του έριχναν νερό. Οι άνθρωποι φώναζαν: «Περπερούνα, περνά, ρίξτε του νερό!» και τραγουδούσαν ένα τραγούδι. Η Περπερούνα έμενε βρεγμένη ως το κόκαλο. Πολλοί του έδιναν χρήματα και γλυκά για την ευγενική προσφορά και τη θυσία του.

Η δασκάλα Μαρία-Φαίδρα Τσιαλέρα και ο μοναδικός μαθητής της, Χρήστος, στους Αρκιούς

«Είχαμε πει από πέρυσι να κάνουμε ένα πρότζεκτ για το νερό, με τις δυσκολίες που έχουμε εδώ – λειψυδρία, έξι μήνες δεν βρέχει ούτε σταγόνα, έχουμε ξηρασία…», δηλώνει στο ert.gr η δασκάλα Μαρία-Φαίδρα Τσιαλέρα.

«Όταν μάθαμε για τον διαγωνισμό με τον Χρήστο, παρά το φορτωμένο πρόγραμμά μας αποφασίσαμε να συμμετάσχουμε. Για αρκετό καιρό σκεφτόμασταν τι θα μπορούσαμε να εκπονήσουμε. Οπότε αποφασίσαμε, επειδή μας αρέσουν πολύ τα ήθη και τα έθιμα, που πολλά είναι ξεχασμένα, αντί να δείξουμε κάτι για τη θάλασσα ή για πηγάδια και τρόπους προμήθειας νερού σ’ ένα ακριτικό νησί της Δωδεκανήσου, να αναπαραστήσουμε ένα έθιμο, την Περπερούνα, που υλοποιούνταν στα χωριά σε περιόδους ξηρασίας, σε περιοχές της Μακεδονίας. Έντυναν ένα αγόρι ή ένα κορίτσι με φυλλωσιές, γύριζε σ’ όλο το χωριό και ο κόσμος του έριχνε νερό».

Ο Χρήστος ετοιμάζεται για την αναπαράσταση του εθίμου της Περπερούνας

«Έντυσα κι εγώ τον Χρήστο με φυλλωσιές απ’ το κεφάλι μέχρι τα πόδια. Είχαμε και οκτώ κατοίκους που μας ακολουθούσαν, μια και είμαστε πολλοί λίγοι εδώ, 35 κάτοικοι όλοι κι όλοι. Μας βιντεοσκόπησε ένας κύριος από την Πάτμο που έτυχε να είναι εδώ εκείνη την ημέρα. Ήταν μάλιστα Δευτέρα 9 Μαρτίου, μία ημέρα πριν μας κλείσουν μέσα για τον κορονοϊό. Το στείλαμε και πήραμε το τρίτο τιμητικό βραβείο στην κατηγορία βίντεο στα δημοτικά σχολεία! Χαρήκαμε πολύ γιατί ήταν 400 συμμετοχές από όλον τον κόσμο».

2ο ΕΠΑΛ Αγρινίου (Ζωγραφική, φωτογραφία και βίντεο)

Τα έργα τριών μαθητών του 2ου ΕΠΑΛ Αγρινίου επιλέχθηκαν να συμπεριληφθούν στην ψηφιακή έκθεση των έργων του διεθνούς διαγωνισμού.

Πιο συγκεκριμένα διακρίθηκαν οι Παναγιώτα Λάζαρη (Α’ Λυκείου, κατηγορία: φωτογραφία), Δημήτρης Πασκάλ (Α’ Λυκείου, κατηγορία: ζωγραφική) και Ευριπίδης Κατσάρης (Α’ Λυκείου, κατηγορία: βίντεο), με υπεύθυνη καθηγήτρια τη Σπυριδούλα Πυρπύλη.

Ευριπίδης Κατσάρης, Παναγιώτα Λάζαρη και Δημήτρης Πασκάλ, οι μαθητές της Α’ Λυκείου του 2ου ΕΠΑΛ, τα έργα των οποίων περιλαμβάνονται στην ψηφιακή έκθεση

«Συγχαίρουμε θερμά τους μαθητές μας για την επιτυχία τους και τους συστήνουμε να συνεχίσουν να εξωτερικεύουν τις ευαισθησίες και να αξιοποιούν το καλλιτεχνικό τους ταλέντο!», εύχεται με συγκίνηση η κυρία Πυρπύλη στους μαθητές της.

Παράδεισος των θεών-Κόλαση των ανθρώπων, Ευριπίδης Κατσάρης

«Δεν είχα τον χρόνο να κάνω όλα όσα είχα στο μυαλό μου σε αυτό το βίντεο, αλλά μπόρεσα σε γενικές γραμμές να εκφράσω τη σκέψη μου ότι η γη πριν από την καταστροφή που της έχει προκαλέσει ο άνθρωπος ήταν ένας υδάτινος παράδεισος, ενώ σήμερα έχει γίνει κόλαση», δηλώνει ο μαθητής Ευρυπίδης Κατσάρης. «Διάλεξα τον πίνακα του Μποτιτσέλι για να δουλέψω την ιδέα μου, γιατί αυτός ο πίνακας είναι ένας ύμνος στη φύση και ειδικότερα στη θάλασσα. Καλό είναι να προβληματιστούμε επιτέλους για το τι έχουμε κάνει εμείς οι άνθρωποι στον πλανήτη μας και να αναλάβουμε δράση».

Παραλία της Αμφιλοχίας και η αδιαφορία μας, Παναγιώτα Λάζαρη

«Επέλεξα να φωτογραφίσω το συγκεκριμένο μέρος της περιοχής μου, διότι η ρύπανση εκεί είναι πολύ σοβαρή και προκαλεί πολλά προβλήματα», μας λέει η μαθήτρια Παναγιώτα Λάζαρη. «Θα ήθελα, βλέποντας αυτή τη φωτογραφία, όλοι να προθυμοποιούνται περισσότερο στο να βοηθάνε στο μάζεμα των σκουπιδιών από τις παραλίες και άλλα μέρη, αλλά και να φροντίζουν να μην ρυπαίνουν και οι ίδιοι τις θάλασσές μας. Η φύση δεν αξίζει τέτοια αντιμετώπιση. Το ζήτημα της ρύπανσης και της μόλυνσης της θάλασσας με στενοχωρεί και με ανησυχεί ταυτόχρονα, γιατί, αν συνεχιστεί, ο πλανήτης μας δεν θα επιβιώσει».

Ο Αχελώος παλεύει με την εκτροπή του, Δημήτρης Πασκάλ

Όπως εξηγεί στο ert.gr o μαθητής Δημήτρης Πασκάλ: «Το έργο μου αναφέρεται στο σημαντικότερο ποτάμι της περιοχής μου και βασίζεται σε απεικόνιση του ποταμού Αχελώου σε αρχαίο αγγείο. Στην αρχαία απεικόνιση ο Αχελώος παλεύει με τον Ηρακλή, εγώ όμως τον ζωγράφισα να παλεύει με την εκτροπή του. Όλοι εδώ ανησυχούμε με την προοπτική της εκτροπής του ποταμιού μας και θα κάνουμε ό,τι μπορούμε για να την αποτρέψουμε, γιατί θα προκαλέσει τεράστια οικολογική καταστροφή. Πιστεύω ότι το έργο μου εκφράζει όλους τους ανθρώπους του νομού μας και ελπίζουμε τελικά το ποτάμι μας να νικήσει».

Water In Our Lives – Δημοτικό Σχολείο Πλακιά, Κρήτη (Ζωγραφική)

Η προσπάθεια των μαθητών, με τον δάσκαλο Γιώργο Πανταζή, ήταν να αποδώσουν τη σημασία του νερού στη ζωή μας μέσω των εικαστικών τεχνών. Πολλά παιδιά έχουν ζωγραφίσει την καθημερινή τους επαφή με το νερό και τους λόγους για τους οποίους πρέπει να το σεβόμαστε. Η λέξη ζωγραφίζω σημαίνει ότι γράφω ζωή. Μια ζωή που υπάρχει χάρη στο νερό!

Οι ζωγραφιές ήταν πολλές και ενώθηκαν σε μία μεγάλη, προκειμένου να συμμετάσχουν όλα τα παιδιά.

Globe all Sence – Διαδραστικό Ευρωπαϊκό Σχολείο (DES), Βάρκιζα (Βίντεο)

Η Β’ τάξη του Διαδραστικού Ευρωπαϊκού Σχολείου της Βάρκιζας, με τις δασκάλες Παρασκευή Μπαρμπούτση, Παναγούλα Σκούρα και Αθανασία Μιχαιρίνα δημιούργησαν αυτό το βίντεο με στόχο την ενημέρωση και ευαισθητοποίηση του κοινού στο ζήτημα της μόλυνσης του νερού.

Οι μαθητές κατασκεύασαν τα σκηνικά και συμμετείχαν ενεργά στο γύρισμα του βίντεο, το οποίο προέκυψε από τη λήψη πολλαπλών φωτογραφιών. Στο βίντεο αυτό η γη παρουσιάζεται με συμβολικό χαρακτήρα, το οποίο δημιουργήθηκε μέσα από βιωματικές δράσεις με τα παιδιά. Οι ήρωες-σύμβολα ευαισθητοποιούν και προβληματίζουν με τον δικό τους, παιδικό, τρόπο.

Ένα ιστορικό ποτάμι – Εκπαιδευτήρια Πολυχρονάκου, Σπάρτη (Ζωγραφική)

«Οι μαθητές της Δ’ Δημοτικού, ως γνήσια Σπαρτιατόπουλα, ζωντάνεψαν μέσα από τα έργα τους τον ιστορικό ποταμό Ευρώτα», δηλώνει στο ert.gr η διευθύντρια των Εκπαιδευτηρίων, Βάννα Πολυχρονάκου. «Οι αρχαίοι Σπαρτιάτες που γυμνάζονταν σκληρά και με πειθαρχία στις καλαμιές δίπλα στα παγωμένα νερά του Ευρώτα, καθώς και η νύμφη Σπάρτη, κόρη του ποταμού Ευρώτα, πήραν ζωή μέσα από τα έργα των μαθητών.

»Το έργο που διακρίθηκε είναι ένα παραδοσιακό πέτρινο γεφύρι που από κάτω κυλά ο ιστορικός ποταμός και κολυμπούν παπάκια. Χαρούμενα παιδάκια στέκονται πάνω στο γεφύρι και ταΐζουν τα παπάκια. Ο ποταμός δίνει ζωή στην καταπράσινη κοιλάδα».

Οι δύο φορείς πίσω από τις ελληνικές συμμετοχές

Το World Water Museum συμμετείχε με τρία σχολεία στην ψηφιακή έκθεση – το Δημοτικό Σχολείο των Αρκιών, το Διαδραστικό Ευρωπαϊκό Σχολείο (DES) στη Βάρκιζα και το Δημοτικό Σχολείο του Πλακιά.

Πρόκειται για ένα μόνιμα εξελισσόμενο, διαδραστικό, εικαστικό, διεπιστημονικό πρότζεκτ. Μία βαθιά συμβολική απόπειρα χαρακτηρισμού του νερού ως «μουσειακού είδους», μέσω της συλλογής δειγμάτων από ποτάμια και λίμνες απ’ όλο τον κόσμο και της ένταξής τους στην εγκατάσταση ως «μουσειακών εκθεμάτων». Κατά τη δεκαετή ύπαρξή του έχει πραγματοποιήσει ποικίλες δράσεις με καλλιτέχνες, δρώμενα, εγκαταστάσεις.

«Στόχος μας είναι να συγκεντρώσουμε δείγματα νερού από ποτάμια και λίμνες σε μια εγκατάσταση που σιγά σιγά δημιουργεί ένα μουσείο», εξηγεί στο ert.gr η Καίτη Χαλιορή, εννοιολογική καλλιτέχνης νέων μέσων και ιδρύτρια του Παγκόσμιου Μουσείου Νερού.

Έχουμε συλλέξει μέχρι στιγμής δείγματα από 40 μέρη του κόσμου, από Ινδία, Κολομβία, Αυστραλία, Καναδά, από τον Τίγρη, από διάφορες χώρες της Ευρώπης φυσικά, και κάνουμε πολύ τεκμηριωμένη δουλειά. Στέλνουμε 500 ml για χημική ανάλυση, άλλα 500 ml φυλάσσονται ως έκθεμα, ενώ 100 ml από κάθε δείγμα μπαίνουν σε μια κοινή μεγάλη φιάλη με όλα τα δείγματα και δημιουργούν το νερό της γης».

Οι συμμετοχές του 2ου ΕΠΑΛ Αγρινίου και των Εκπαιδευτηρίων Πολυχρονάκου στη Σπάρτη προωθήθηκαν από το Μεσογειακό Γραφείο Πληροφόρησης για το Περιβάλλον τον Πολιτισμό και την Αειφόρο Ανάπτυξη (ΜΙΟ-ECSDE). Πρόκειται για μία ομοσπονδία 130 περιβαλλοντικών Μη Κυβερνητικών Οργανώσεων από 28 χώρες της Μεσογείου με Γραμματεία στην Ελλάδα (έτος ιδρ. 1990), η οποία προώθησε και συντόνισε τον διαγωνισμό τόσο στην Ελλάδα όσο και σε άλλες χώρες της Μεσογείου, καθώς μετέχει επίσημα στο Παγκόσμιο Δίκτυο Μουσείων Νερού.

Σκοπός του είναι η προστασία του φυσικού περιβάλλοντος και της πολιτιστικής κληρονομιάς, όπως και η προώθηση της αειφόρου ανάπτυξης στη Μεσόγειο, μέσα από δράσεις όπως η ευαισθητοποίηση του κοινού, η παρακολούθηση και διαμόρφωση πολιτικών στην ΕΕ και τη Μεσόγειο, οι διεθνείς συνεργασίες και η Εκπαίδευση για την Αειφόρο Ανάπτυξη (ΕΑΑ).

Ειδικά για το τελευταίο, από το 2002 συντονίζει το MEdIESΜεσογειακή Εκπαιδευτική Πρωτοβουλία για το Περιβάλλον και την Αειφορία») ένα διεθνές e-δίκτυο για την ΕΑΑ. Το MEdIES αναπτύσσει εκπαιδευτικά υλικά (έντυπα και ψηφιακά), σχεδιάζει και υλοποιεί εκπαιδευτικά προγράμματα για σχολεία και νέους και διοργανώνει επιμορφωτικές δράσεις για εκπαιδευτικούς της τυπικής και μη τυπικής εκπαίδευσης.


Επιμέλεια κειμένου: Μπέττυ Σαβούρδου

Μοιράσου το άρθρο: