ΕΝΑΣ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ, ΕΝΑ ΒΙΒΛΙΟ
Επιμέλεια: Μαρία Σφυρόερα

Όταν έφτασε τα εβδομήντα κι ένιωσε αδύναμος
ο δάσκαλος πεθύμησε πολύ τη γαλήνη.
Γιατί στη χώρα του το καλό είχε πάλι αδυνατίσει
κι η κακία πάλι δυνάμωνε.
Έδεσε λοιπόν σφιχτά το στιβάλι του.

Μπέρτολτ Μπρεχτ, Ο μύθος για το πώς ο Λάο Τσε έγραψε το Τάο Τε Τσινγκ στον δρόμο για την εξορία.

Τρεις ηλικιωμένοι φίλοι που συμβαίνει να έχουν το ίδιο όνομα, Θωμάς, δυο τρεις φορές την εβδομάδα, χειμώνα καλοκαίρι, κολυμπάνε σε μια απάνεμη παραλία κάπου στη Βάρκιζα διανθίζοντας τη μέρα τους με ρακές, μεζέδες, ανέκδοτα, τραγουδάκια και χοντροκομμένα αστεία. Καταφέρνουν και ζούνε περίπου ανέπαφοι μες στην ανθρωπιστική καταστροφή της χώρας, αποφεύγοντας ακόμα και να σχολιάζουν τα γεγονότα που μαίνονται γύρω τους.

Αλλά τα γεγονότα τους επισκέπτονται απροσκάλεστα όταν τον Δεκέμβρη του 2012, εν μέσω ξαφνικής κακοκαιρίας, βρίσκει καταφύγιο στην παραλία τους ένα μικρό ιστιοφόρο με ένα ζευγάρι: ο λοστρόμος Νώντας και η μεξικάνα γυναίκα του Ινέθ. Από το καραβάκι αποβιβάζεται κι ένας άνθρωπος που γνωρίζουν καλά οι τρεις Θωμάδες: ένας τέταρτος χειμερινός κολυμβητής, ο δάσκαλος Φώντας, τον οποίο αποφεύγουν στη συντροφιά τους επειδή μονίμως επιχειρεί να τους κάνει «μάθημα» για την κρίση.

Μετά από αυτή τη συνάντηση μια απρόσμενη υπόσχεση απωλεσθέντος παραδείσου βαθμιαία αποδιοργανώνει την ήσυχη καθημερινότητα των γερασμένων κολυμβητών. Με τι έχει να κάνει αυτή η υπόσχεση; Πώς την προσλαμβάνει ο καθένας τους; Σε τι ελπίζουν, τι διακινδυνεύουν, τι καταλαβαίνουν οι κολυμβητές, στο τέλος της ζωής τους, από τη γύρω τους ζωή; Τι καταφέρνουν να διεκδικήσουν ως έσχατη γενναία πράξη μέσα κι έξω από τη θάλασσα;

Τέλος, με ποιο τρόπο, η βαρετή ζωή αποκτά ζωή, το γήρας την παιδωσύνη του, η αγάπη τον στόχο της, η ανάγκη την τροφή της; Αυτά τα, φαινομενικά, αόριστα ερωτήματα απαντά πολύ συγκεκριμένα το μυθιστόρημα ξετυλίγοντας τη ζωή αυτής της παραθαλάσσιας παρέας ανάμεσα στα χρόνια 2012-2016. Και είναι αλήθεια: ό,τι πολυτιμότερο έχουν ως τότε αγαπήσει, λατρέψει, πιστέψει, ζήσει οι κολυμβητές δοκιμάζεται έως θανάτου… Όπως, εξάλλου, συμβαίνει και με όλη τη χώρα στη διάρκεια της ανθρωπιστικής κρίσης.

Σημείωση: Ο τίτλος προφέρεται αργά, σχεδόν ψιθυριστά, επιβλητικά και σεμνά ταυτόχρονα: κατά τον τρόπο του φλοίσβου αργά το βράδυ ή νωρίς το ξημέρωμα. Αν ο τίτλος ήταν μουσικό κομμάτι το πιο πιθανό να έγραφε, ως προς το tempo, στην παρτιτούρα: maestoso, manontroppo.

Άρης Μαραγκόπουλος

Το νέο μυθιστόρημα του Άρη Μαραγκόπουλου Φλλσστ, φλλσστ, φλλλσσστ κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Τόπος (σελ.: 376, τιμή: €15,50). Περισσότερες πληροφορίες για το μυθιστόρημα και τον συγγραφέα στο προσωπικό του σάιτ εδώ.

Άρης Μαραγκόπουλος (Αθήνα, 1948) έχει εκδώσει περισσότερα από είκοσι βιβλία πεζογραφίας, κριτικής και τέχνης, και πάνω από δέκα μεταφράσεις. Γράφει κριτική σε θέματα κουλτούρας, ιδεών και πολιτισμού και είναι ιδρυτικό στέλεχος των Εκδόσεων Τόπος. Μερικά από τα πιο συζητημένα βιβλία του: Ulysses, Oδηγός ανάγνωσης (χρηστική ανά-γνωση του Οδυσσέα του Τζέιμς Τζόις, 2010). Οι ωραίες Ημέρες του Βενιαμίν Σανιδόπουλου (1998). H Μανία με την Άνοιξη (2009). Η άλλη Ελλάδα 1950-65 (λεύκωμα από το αρχείο Κ. Μεγαλοκονόμου, 2019). Πεδία Μάχης Αφύλακτα (δοκίμιο πολιτισμικής θεωρίας, 2014). Η μυθιστορία Το Χαστουκόδεντρο (2012), η νουβέλα Τα δεδομένα της ζωής μας (2018) και το μυθιστόρημα Πολ και Λόρα, ζωγραφική εκ του φυσικού (2019). Η κριτική / μεταφραστική δουλειά του στο έργο Τζάκομο Τζόις (2018) και Η Τριλογία του ’80, που περιλαμβάνει ξανακοιταγμένα τα τρία πρώτα βιβλία με τα οποία έκανε δυναμικά την είσοδό του στη λογοτεχνία.

Μοιράσου το άρθρο: