Η κα Ειρήνη Σταματούδη είναι δικηγόρος και  καθηγήτρια στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου της Λευκωσίας της Κύπρου. Μιλώντας άλλοτε στους φοιτητές της και άλλοτε σε ημερίδες και σεμινάρια εξηγεί πώς μπορεί να προστατεύσει κανείς τα έργα του, όταν τα ανεβάζει στο διαδίκτυο.

«Είναι δύσκολο κανείς να τα προστατεύσει γιατί γνωρίζουμε ότι το διαδίκτυο δεν έχει σύνορα.» δηλώνει στην ΕΡΤ Κομοτηνής προσθέτοντας πως δεν είναι εύκολος ο έλεγχος και ότι δεν ξέρουμε αν θέλoυμε και κάποιον έλεγχο γιατί ένας έλεγχος μπορεί να καταλήξει και σε λογοκρισία.

Ωστόσο, έχουν αρχίσει τα τελευταία χρόνια και διαμορφώνονται κάποιοι κανόνες που βοηθούν τους δημιουργούς να προστατέψουν τα έργα τους είτε μέσω τεχνολογικών μέτρων προστασίας με ένα ειδικό λογισμικό που κανείς δεν μπορεί να το κατεβάσει και να το αντιγράψει , βέβαια πολλά από αυτά «σπάνε», καθώς η τεχνολογία εξελίσσεται, είτε μέσω διαφόρων Νομικών κανόνων. Νομικοί κανόνες που βοηθούν κάποιον ο οποίος θέλει να προσφύγει στις περιπτώσεις αυτές. «Έχουμε για παράδειγμα πρόσφατα στην Ελλάδα, μια επιτροπή , την ΕΔΠΙΙ η οποία απαρτίζεται από ανθρώπους από τον Οργανισμό Πνευματικής Ιδιοκτησίας, το Υπουργείο Πολιτισμού, την ΕΡΤ, την Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων και την Ανεξάρτητη Αρχή για τα προσωπικά δεδομένα. Αν ανεβάσει κάποιος ένα έργο παράνομα στο διαδίκτυο μπορεί να προσφύγει στην επιτροπή ο δημιουργός του έργου και να ζητήσει να κατέβει. Με μια σύντομη διαδικασία εξετάζεται η βασιμότητα της αίτησης και λαμβάνεται απόφαση αν αυτό το έργο πρέπει να κατέβει ή όχι; Αυτό βελτιώνει μια κατάσταση η οποία ήταν για πάρα πολύ καιρό αρνητική.» δηλώνει η κυρία Σταματούδη.

Η κα Ειρήνη Σταματούδη

Παράλληλα, σημειώνει πως αν κανείς ανεβάσει έργα στο διαδίκτυο θα πρέπει να είναι προσεκτικός, να λαμβάνει κάποια μέτρα, τοποθετώντας κάποιες ενδείξεις ότι το έργο αυτό προστατεύεται και δεν μπορεί κανείς να το αντιγράψει. «Καλό είναι να βάζει κάποιες τέτοιες ενδείξεις, να χρησιμοποιεί τεχνολογικά μέτρα προστασίας και φυσικά από την στιγμή που βλέπει ότι αναπαράγεται παράνομα, να προβαίνει σε κάποιες κινήσεις. Δεν μπορεί να γίνει κάτι περισσότερο. Τόσο η Ελλάδα, όσο και η ΕΕ έχουν προσπαθήσει να δραστηριοποιηθούν στο σημείο αυτό, κάτι το οποίο δεν είναι και πολύ εύκολο.»
Σύμφωνα με την κα Σταματούδη το διαδίκτυο θα πρέπει να συνεχίσει να είναι ένας χώρος ανταλλαγής πληροφοριών και ιδεών όχι εις βάρος των ανθρώπων που δημιουργούν έργο και δεν θέλουν να βλέπουν τα έργα τους να αντιγράφονται.

«Οι κανόνες για να σέβεται κανείς τον δημιουργό υπάρχουν, τώρα κατά πόσο σέβεται τον δημιουργό ή όχι είναι ζήτημα πρακτικό και ένα ζήτημα πραγματικό. Υπάρχουν ειδικά προγράμματα για σχολεία, όπου προσπαθούν να ευαισθητοποιήσουν τα παιδιά και τους νέους ανθρώπους στην προστασία του άλλου διότι όλοι εμείς έχουμε μια τάση βλέποντας ένα άυλο αγαθό , να πιστεύουμε ότι μπορούμε να το χρησιμοποιήσουμε ελεύθερα και να το κάνουμε ό,τι θέλουμε σαν να ήταν δική μας περιουσία. Δεν είναι έτσι, ο κόσμος χρειάζεται ενημέρωση , ευαισθητοποίηση κι αυτό είναι κάτι που πρέπει να χτιστεί ως νοοτροπία από τις πολύ μικρές ηλικίες.»

Σε ερώτηση δε αν όντως υπάρχει ελευθερία στο διαδίκτυο ή όλα ελέγχονται, καταγράφονται και εποπτεύονται; απαντά πως υπάρχει ελευθερία και μάλιστα, όπως λέει, «θα έλεγα ότι καμία φορά δεν έχει και όρια με την έννοια ότι η ελευθερία κάποιου θα πρέπει να σταματάει εκεί που ξεκινάει η ελευθερία του άλλου γιατί έχουμε όλοι την ελευθερία. Είναι ένα ζήτημα πραγματικό, μια στάθμιση συμφερόντων που την κάνει ο Νόμος και σε τελευταίο βαθμό την κάνουν και τα δικαστήρια. Τώρα κατά πόσο το διαδίκτυο εποπτεύεται ή όχι είναι ενέργειες που θα πρέπει να αναλάβουν τα κράτη, να ευαισθητοποιηθούν, να δραστηριοποιηθούν και να κοιτάξουν να δουν αν τα δικαιώματα των πολιτών τους διασφαλίζονται όχι μόνο σε εθνικό επίπεδο, ευρωπαϊκό και διεθνές.»

Τέλος, γνωρίζοντας πως έχει πλούσια εμπειρία από τις προσπάθειες επαναπατρισμού μνημείων της πολιτιστικής κληρονομιάς που κάνει η χώρα μας σημειώνει πως «είναι μια αέναη προσπάθεια η προσπάθεια επαναπατρισμού πολιτιστικών μνημείων από την αρχαία ελληνική κληρονομιά διότι δυστυχώς δεν σταματούν να φεύγουν πράγματα από τη χώρα» για να προσθέσει ότι: «Πρώτα από όλα υπάρχει το Νομοθετικό Πλαίσιο το οποίο βοηθάει. Το Υπουργείο Πολιτισμού ανεξαρτήτως κυβερνήσεων έχει κάνει προσπάθεια για να μπορέσει η Νομοθεσία αυτή να βελτιωθεί και σε ευρωπαϊκό και σε διεθνές επίπεδο. Η Ελλάδα δραστηριοποιείται στην προσπάθεια της να φέρει πίσω αρχαιότητες, αλλά βέβαια πάντα αυτά χρειάζονται πολύ μεγάλη οργάνωση, δράση, μεράκι και διεθνείς συνέργειες. Θεωρώ ότι δεν έχει εγκαταλείψει τον αγώνα αυτό και έχουμε δει κατά καιρούς αρκετά πράγματα να έχουν επιστρέψει από το εξωτερικό, ωστόσο, χρειάζεται ακόμη πολύ μεγάλη προσπάθεια και αγώνας.»
Φώτο: Ειρήνη Σταματούδη ρεπορτάζ-κείμενο-φωτογραφία:Μαρία Νικολάου

Μοιράσου το άρθρο: