Παγκόσμια Ημέρα Αδέσποτων Ζώων–
4 Απριλίου

Δείτε το επεισόδιο της σειράς ΝΤΟΥΜΠΛ ΦΑΣ για τα αδέσποτα ζώα, από το 1996. Με καλεσμένο τον Χρόνη Μίσσιο.
Αναλυτικά Share

Η Παγκόσμια Ημέρα Αδέσποτων Ζώων θεσπίστηκε το 2010 για την ευαισθητοποίηση  σχετικά με την τύχη των εκατομμυρίων αδέσποτων που υπολογίζεται ότι ζουν κάτω από πολύ κακές συνθήκες στον πλανήτη μας.  Στην Ελλάδα και μετά από εισήγηση του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής η συγκεκριμένη ημέρα καθιερώνεται ως Πανελλήνια Σχολική Ημέρα Φιλοζωίας και θα είναι αφιερωμένη στην υλοποίηση σχετικών δράσεων.

Στο πνεύμα της ημέρας, δείτε από το Αρχείο της ΕΡΤ  επεισόδιο της σειράς ΝΤΟΥΜΠΛ ΦΑΣ από το 1996:

Πρόκειται για εκπομπή που επιμελείται και παρουσιάζει ο Άρης Μαλανδράκης, μέσα από την οποία, αξιοποιώντας ταινίες του ελληνικού κινηματογράφου, προσεγγίζονται ποικίλα κοινωνικά θέματα και το πώς αυτά αναπαρίστανται στο σινεμά. Στο συγκεκριμένο επεισόδιο (1996) παρουσιάζεται το θέμα των αδέσποτων ζώων και  περισσότερο των σκύλων, μέσα από αποσπάσματα ελληνικών ταινιών κυρίως της δεκαετίας του 1960 αλλά και τη συμβολή του Χρόνη Μίσσιου.   

Ο Μίσσιος, αρχικά, μιλά για τα ζώα, λέγοντας ότι είναι «συνταξιδιώτες» μας στη Γη και «αδέρφια» μας. Τονίζει πως άνθρωποι και ζώα μοιραζόμαστε τον ίδιο αέρα και το ίδιο νερό. Στη συνέχεια, μέσα από αποσπάσματα παλιών ελληνικών ταινιών, σχολιάζει τη σχέση ανθρώπων και ζώων και πώς εν τέλη, οι καθημερινές πρακτικές αναπαρίστανται στον κινηματογράφο. Με αφορμή σκηνή από το «Η Χιονάτη και τα Επτά Γεροντοπαλίκαρα» του Ιάκωβου Καμπανέλλη  όπου η Τζένη Καρέζη περπατά στο δάσος και συναντά δύο σκυλιά, ο Μίσσιος μιλά για τον σκύλο ως «πιστό φίλο», απλό και ελεύθερο χαρακτήρα. Αντίθετα, παρουσιάζει τον άνθρωπο ως το πιο σκληρό ον, που έχει δημιουργήσει βία, όπλα και φυλακές.

Σκηνές από άλλες ελληνικές ταινίες («Οι Γερμανοί Ξανάρχονται» του Αλέκου Σακελλάριου, «Παπατρέχας» του Ερρίκου Θαλασσινού, «Ο Φανούρης και το Σόι του» του Δημήτρη Ιωαννόπουλου)  δείχνουν καθημερινές σχέσεις με ζώα, όπως βόλτες με σκύλους ή στιγμές χιούμορ. Ο Μίσσιος επισημαίνει ότι συχνά εκμεταλλευόμαστε τα ζώα, κάτι που συνδέει με τις δικές μας συναισθηματικές ελλείψεις. Παράλληλα, θυμίζει πως παλαιότερα άνθρωποι και ζώα συμβίωναν, (σκύλοι, γάτες, γαϊδούρια), συχνά μέσω μιας «χρησιμοθηρικής αλλά και έντονα συναισθηματικής σχέσης».

Ιδιαίτερη έμφαση δίνει στο βλέμμα των ζώων, λέγοντας ότι, παρόλο που δεν μιλούν, εκφράζουν έντονα συναισθήματα. Αυτό φαίνεται σε σκηνές  ταινιών («Θεέ μου δώσμου το φως μου» του Πάνου Κωνσταντίνου, «Το Αμαξάκι» του Ντίνου Δημόπουλου) όπου άνθρωποι συνδέονται βαθιά με άλογα ή βιώνουν την απώλειά τους.

Ο Μίσσιος αναφέρεται επίσης στη μετακίνηση των ανθρώπων από τα χωριά στις πόλεις, που οδήγησε στην απομάκρυνση από τα ζώα. Στα διαμερίσματα της πόλης, όπως λέει, «δεν χωρούσε ούτε ο σκύλος ούτε η κατσίκα». Μιλώντας για το ελληνικό σινεμά, το χαρακτηρίζει «σινεμά της γειτονιάς», που προβάλλει τη συνύπαρξη και την καλοσύνη. Παρατηρεί ότι τα ζώα παρουσιάζονται με τρυφερότητα, σε αντίθεση με άλλους κινηματογράφους όπου κυριαρχεί η βία.  Ο συγγραφέας σχολιάζει: «Εκείνα τα χρόνια ο σκύλος ήταν φύλακας και όχι τρομοκράτης. Ούτε υπήρχαν εργαστήρια παραγωγής σκύλων». Αργότερα επισημαίνει πως το ελληνικό σινεμά αντιμετώπιζε ως κακό αυτόν που ήθελε να ρίξει φόλα στο σκύλο, ενώ παρουσίαζε τον «καλό» χαρακτήρα να είναι εναντίον τέτοιων πράξεων.

Στο τέλος, παρουσιάζει τα δικά του σκυλιά και μιλά για τη σχέση που έχει μαζί τους. Αναφέρει πως δεν νιώθει μοναξιά, γιατί ζει μαζί τους και επικοινωνεί μαζί τους. Κλείνει λέγοντας ότι ο παλιός ελληνικός κινηματογράφος ήταν πάντα τρυφερός απέναντι στα ζώα και τα αντιμετώπιζε με σεβασμό.

Στο επεισόδιο προβάλλονται αποσπάσματα από τις παρακάτω ελληνικές κινηματογραφικές ταινίες : «Τυφλός Άγγελος»  του Ερρίκου Θαλασσινού (1960),«Η χιονάτη και τα επτά γεροντοπαλίκαρα»  του Ιάκωβου Καμπανέλλη (1960),«Οι γερμανοί ξανάρχονται» του Αλέκου Σακελλάριου  (1948),«Παπατρέχας» του Ερρίκου Θαλασσινού (1966),«Ο Φανούρης και το σόι του»  του Δημήτρη Ιωαννόπουλου (1957),«Το αμαξάκι» του Ντίνου Δημόπουλου (1957), «Θεέ μου δώσμου το φως μου» του Πάνου Κωνσταντίνου (1963), «Ψυχραιμία Ναπολέων» του Φίλιππα Φυλακτού (1968),«Η Λίζα και η άλλη» του Ντίνου Δημόπουλου (1961),« Η κάλπικη λύρα» του Γιώργου Τζαβέλλα (1955), «5000 ψέμματα«»  του Γιώργου Κωνσταντίνου (1966),«Ένας βλάκας με πατέντα» του Ανδρέα Λαμπρινού (1963),«Χαρούμενοι αλήτες» του Ντίμη Δαδήρα  (1958),«Πάρε κόσμε» του Ερρίκου Θαλασσινού (1967),«Τζο ο τρομερός» του Ντίνου Δημόπουλου (1955 ), και τέλος «Συνοικία το όνειρο»  του Αλέκου Αλεξανδράκη (1961).

Παρουσίαση, επιμέλεια και επιλογές κινηματογραφικού υλικού:  Άρης Μαλανδράκης

Σκηνοθετική επιμέλεια: Μένης Θεοδωρίδης

Τεκμηρίωση εκπομπής και συγγραφή άρθρου: Νίκος Βογιατζής

Δείτε περισσότερα στο archive.ert.gr

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ