Η Αντωνία Μοροπούλου, καθηγήτρια, χημικός μηχανικός, μαχητική εκπρόσωπος της ιστορικής γενιάς του Πολυτεχνείου, αυτοβιογραφείται στο «Μονόγραμμα», τη Δευτέρα 16 Δεκεμβρίου 2019 και ώρα 20:00, στην ΕΡΤ2.

Η Αντωνία Μοροπούλου, καθηγήτρια, χημικός μηχανικός, μαχητική εκπρόσωπος της ιστορικής γενιάς του Πολυτεχνείου, που έγινε διεθνώς γνωστή ως επικεφαλής της αποστολής του ΕΜΠ που αναστήλωσε το Ιερό Κουβούκλιο του Πανάγιου Τάφου, αυτοβιογραφείται στο «Μονόγραμμα».

Γεννήθηκε στη Ρόδο. Με την ενσωμάτωση της Δωδεκανήσου, το 1948, η Ελληνική Διοίκηση έστειλε τους γονείς της στη Ρόδο για να διευθύνουν, ο πατέρας της την ανασυγκρότηση και η μητέρα της την Εμπορική Σχολή.

Η Τώνια Μοροπούλου απέκτησε το δίπλωμα του χημικού μηχανικού από το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο το 1975 και το 1984 ανακηρύχθηκε διδάκτωρ της Σχολής Χημικών Μηχανικών του ΕΜΠ.

Από το 2003, είναι καθηγήτρια με γνωστικό αντικείμενο «Φυσικοχημεία και Τεχνική της Φθοράς και Συντήρησης Δομικών Υλικών», στον τομέα Επιστήμης και Τεχνικής των Υλικών της Σχολής Χημικών Μηχανικών.

Διετέλεσε μέλος της αντιδικτατορικής ΕΦΕΕ, της Συντονιστικής Επιτροπής της κατάληψης του Πολυτεχνείου και είναι η πρώτη εκφωνήτρια στον πομπό το 1973.

«Δεν ήταν ηρωισμός», λέει για το Πολυτεχνείο. «Ήταν η αγάπη για τη ζωή αυτή που μας κράτησε για να μπορούμε να τη βλέπουμε στα μάτια και να της γελάμε, για να μην μας σκοτώσουν έτσι κι αλλιώς με το κεφάλι κάτω φεύγοντας…».

Το έργο της στην Αγιά Σοφιά στην Κωνσταντινούπολη, όπου συνέβαλε στην αντισεισμική προστασία της και στην αποκάλυψη των επιχρισμένων ψηφιδωτών, ήταν η αφορμή να κληθεί στην Ιερουσαλήμ για την αποκατάσταση του Ιερού Κουβουκλίου του Πανάγιου Τάφου.

Της ζητήθηκε και από τους τρεις ιεράρχες, τον Ελληνορθόδοξο Πατριάρχη Ιεροσολύμων, Θεόφιλο Γ΄, τον Κουστωδό του Τάγματος των Φραγκισκανών και τον Πατριάρχη των Αρμενίων της Ιερουσαλήμ.

Η Τώνια Μοροπούλου ήταν επικεφαλής της πολυπληθούς ελληνικής επιστημονικής αποστολής που πραγματοποίησε εργασίες συντήρησης στο Ιερό Κουβούκλιο. Ο Τάφος «αποκαλύφθηκε» ξανά 200 χρόνια μετά την τελευταία αναστήλωση.

«Τα 2 δισεκατομμύρια των ανθρώπων που είδαν την εικόνα όταν ανοίγαμε τον Πανάγιο Τάφο, και την έδωσε το National Geographic, ήτανε νοερά προσκυνητές μαζί μας, πιστοί και άπιστοι, μπροστά στον Πανάγιο Τάφο και στο μεγάλο μήνυμα της Ανάστασης που είναι συγκλονιστικό και μας ξεπερνάει», λέει η Τώνια Μοροπούλου.

Αντωνία Μοροπούλου, Γιώργος Σγουράκης

Παραγωγός: Γιώργος Σγουράκης.

Σκηνοθεσία: Στέλιος Σγουράκης.

Δημοσιογραφική επιμέλεια: Ιωάννα Κολοβού, Αντώνης Εμιρζάς.

Διεύθυνση φωτογραφίας: Μαίρη Γκόβα.

Ηχοληψία: Λάμπρος Γόβατζης.

Μοντάζ: Δημήτρης Μπλέτας.

 ΜΟΝΟΓΡΑΜΜΑ

 

Τριάντα οκτώ χρόνια συνεχούς παρουσίας το «Μονόγραμμα», η μακροβιότερη πολιτιστική εκπομπή της δημόσιας τηλεόρασης, έχει καταγράψει με μοναδικό τρόπο τα πρόσωπα που σηματοδότησαν με την παρουσία και το έργο τους την πνευματική, πολιτιστική και καλλιτεχνική πορεία του τόπου μας.

«Εθνικό αρχείο» έχει χαρακτηριστεί από το σύνολο του Τύπου και για πρώτη φορά το 2012, η Ακαδημία Αθηνών αναγνώρισε και βράβευσε οπτικοακουστικό έργο, απονέμοντας στους δημιουργούς-παραγωγούς και σκηνοθέτες Γιώργο και Ηρώ Σγουράκη το Βραβείο της Ακαδημίας Αθηνών για το σύνολο του έργου τους και ιδίως για το «Μονόγραμμα» με το σκεπτικό ότι: «…οι βιογραφικές τους εκπομπές αποτελούν πολύτιμη προσωπογραφία Ελλήνων που έδρασαν στο παρελθόν αλλά και στην εποχή μας και δημιούργησαν, όπως χαρακτηρίστηκε, έργο “για τις επόμενες γενεές”».

Έθνος χωρίς ιστορική μνήμη, και χωρίς συνέχεια πολιτισμού, είναι καταδικασμένο. Και είμαστε υποχρεωμένοι ως γενιά, να βρούμε τις βέβαιες πατημασιές, πάνω στις οποίες θα πατήσουν οι επόμενες γενιές. Πώς; Βαδίζοντας στα χνάρια του πολιτισμού που άφησαν οι μεγάλοι της εποχής μας. Στο μεσοστράτι δύο αιώνων, και υπερήφανοι που γεννηθήκαμε την ίδια εποχή με αυτούς και κοινωνήσαμε της Τέχνης τους, οφείλουμε να τα περιφρουρήσουμε, να τα περισώσουμε.

Η ιδέα της δημιουργίας ήταν του παραγωγού-σκηνοθέτη Γιώργου Σγουράκη, προκειμένου να παρουσιαστεί με αυτοβιογραφική μορφή η ζωή, το έργο και η στάση ζωής των προσώπων που δρουν στην πνευματική, πολιτιστική, καλλιτεχνική, κοινωνική και γενικότερα στη δημόσια ζωή, ώστε να μην υπάρχει κανενός είδους παρέμβαση και να διατηρηθεί ατόφιο το κινηματογραφικό ντοκουμέντο.

Η μορφή της κάθε εκπομπής έχει στόχο την αυτοβιογραφική παρουσίαση (καταγραφή σε εικόνα και ήχο) ενός ατόμου που δρα στην πνευματική, καλλιτεχνική, πολιτιστική, πολιτική, κοινωνική και γενικά στη δημόσια ζωή, κατά τρόπο που κινεί το ενδιαφέρον των συγχρόνων του.

Ο τίτλος είναι από το ομότιτλο ποιητικό έργο του Οδυσσέα Ελύτη (με τη σύμφωνη γνώμη του) και είναι απόλυτα καθοριστικός για το αντικείμενο που πραγματεύεται: Μονόγραμμα = Αυτοβιογραφία.

Το σήμα της σειράς είναι ακριβές αντίγραφο από τον σπάνιο σφραγιδόλιθο που υπάρχει στο Βρετανικό Μουσείο και χρονολογείται στον 4ο ώς τον 3ο αιώνα π.Χ. και είναι από καφετί αχάτη.

Τέσσερα γράμματα συνθέτουν και έχουν συνδυαστεί σε μονόγραμμα. Τα γράμματα αυτά είναι το Υ, το Β, το Ω και το Ε. Πρέπει να σημειωθεί ότι είναι πολύ σπάνιοι οι σφραγιδόλιθοι με συνδυασμούς γραμμάτων, όπως αυτός που έχει γίνει το χαρακτηριστικό σήμα της τηλεοπτικής σειράς.

Το χαρακτηριστικό μουσικό σήμα που συνοδεύει τον γραμμικό αρχικό σχηματισμό του σήματος με τη σύνθεση των γραμμάτων του σφραγιδόλιθου, είναι δημιουργία του συνθέτη Βασίλη Δημητρίου.

Σε κάθε εκπομπή ο/η αυτοβιογραφούμενος/η οριοθετεί το πλαίσιο της ταινίας, η οποία γίνεται γι’ αυτόν. Στη συνέχεια, με τη συνεργασία τους καθορίζεται η δομή και ο χαρακτήρας της όλης παρουσίασης. Μελετούμε αρχικά όλα τα υπάρχοντα βιογραφικά στοιχεία, παρακολουθούμε την εμπεριστατωμένη τεκμηρίωση του έργου του προσώπου το οποίο καταγράφουμε, ανατρέχουμε στα δημοσιεύματα και στις συνεντεύξεις που το αφορούν και έπειτα από πολύμηνη πολλές φορές προεργασία, ολοκληρώνουμε την τηλεοπτική μας καταγραφή.

Μέχρι σήμερα έχουν καταγραφεί περίπου 380 πρόσωπα και θεωρούμε ως πολύ χαρακτηριστικό, στην αντίληψη της δημιουργίας της σειράς, το ευρύ φάσμα ειδικοτήτων των αυτοβιογραφουμένων, που σχεδόν καλύπτουν όλους τους επιστημονικούς, καλλιτεχνικούς και κοινωνικούς χώρους με τις ακόλουθες ειδικότητες: αρχαιολόγοι, αρχιτέκτονες, αστροφυσικοί, βαρύτονοι, βιολονίστες, βυζαντινολόγοι, γελοιογράφοι, γεωλόγοι, γλωσσολόγοι, γλύπτες, δημοσιογράφοι, διαστημικοί επιστήμονες, διευθυντές ορχήστρας, δικαστικοί, δικηγόροι, εγκληματολόγοι, εθνομουσικολόγοι, εκδότες, εκφωνητές ραδιοφωνίας, ελληνιστές, ενδυματολόγοι, ερευνητές, ζωγράφοι, ηθοποιοί, θεατρολόγοι, θέατρο σκιών, ιατροί, ιερωμένοι, ιμπρεσάριοι, ιστορικοί, ιστοριοδίφες, καθηγητές πανεπιστημίων, κεραμιστές, κιθαρίστες, κινηματογραφιστές, κοινωνιολόγοι, κριτικοί λογοτεχνίας, κριτικοί Τέχνης, λαϊκοί οργανοπαίκτες, λαογράφοι, λογοτέχνες, μαθηματικοί, μεταφραστές, μουσικολόγοι, οικονομολόγοι, παιδαγωγοί, πιανίστες, ποιητές, πολεοδόμοι, πολιτικοί, σεισμολόγοι, σεναριογράφοι, σκηνοθέτες, σκηνογράφοι, σκιτσογράφοι, σπηλαιολόγοι, στιχουργοί, στρατηγοί, συγγραφείς, συλλέκτες, συνθέτες, συνταγματολόγοι, συντηρητές αρχαιοτήτων και εικόνων, τραγουδιστές, χαράκτες, φιλέλληνες, φιλόλογοι, φιλόσοφοι, φυσικοί, φωτογράφοι, χορογράφοι, χρονογράφοι, ψυχίατροι.

Στο νέο κύκλο εκπομπών αυτοβιογραφούνται: η εικαστικός Μάρα Καρέτσος, ο ηθοποιός-σκηνοθέτης Γιάννης Μόρτζος, ο γλύπτης Πραξιτέλης Τζανουλίνος, η καθηγήτρια του ΕΜΠ Τόνια Μοροπούλου, ο συνθέτης Γιάννης Γλέζος, ο σχεδιαστής μόδας Γιάννης Τσεκλένης, ο φωτορεπόρτερ Αριστομένης Σαρρηκώστας, ο καραγκιοζοπαίχτης Σωτήρης Χαρίδημος, ο λυράρης Ψαραντώνης, ο ζωγράφος Δημήτρης Ταλαγάνης, ο συγγραφέας, σεναριογράφος και μεταφραστής Αχιλλέας Κυριακίδης, ο συνθέτης Λίνος Κόκοτος και ο ζωγράφος Γιώργος Ρόρρης.

Συντελεστές δημιουργίας της νέας ενότητας αυτών των εκπομπών είναι:

Παραγωγός: Γιώργος Σγουράκης.

Σκηνοθέτες: Περικλής Κ. Ασπρούλιας, Μπάμπης Πλαϊτάκης, Χρίστος Ακρίδας, Κιμ Ντίμον, Στέλιος Σγουράκης, Σωκράτης Σπανός.

Δημοσιογραφική επιμέλεια: Αντώνης Εμιρζάς, Ιωάννα Κολοβού.

Διεύθυνση φωτογραφίας: Μαίρη Γκόβα.

Ηχοληψία: Λάμπρος Γόβατζης, Νίκος Παναγοηλιόπουλος.

Μοντάζ – μίξη ήχου: Δημήτρης Μπλέτσας, Βασίλης Καρώνης, Στέφανος Καράβολος, Σταμάτης Μαργέτης.

Διεύθυνση παραγωγής: Στέλιος Σγουράκης.

Μοιράσου το άρθρο: