85 χρόνια συμπληρώνονται φέτος από το ολοκαύτωμα της Κανδάνου, μια από τις μελανότερες σελίδες της ιστορίας του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου στην Ελλάδα. Στις 3 Ιουνίου 1941, οι Γερμανοί κατακτητές της Κρήτης κατέστρεψαν ολοσχερώς το χωριό Κάνδανος, στην επαρχία Σελίνου του νομού Χανίων και εκτέλεσαν τους κατοίκους του, σε αντίποινα για την αντίσταση που πρόβαλλαν κατά τη διάρκεια της Μάχης της Κρήτης. Η μάχη της Κρήτης, η επιχείρηση, δηλαδή, αεραπόβασης Γερμανών αλεξιπτωτιστών στο νησί («Επιχείρηση Ερμής»), ξεκίνησε το πρωί της 20ης Μαΐου 1941 και έληξε δώδεκα ημέρες μετά, την 1η Ιουνίου, με την κατάληψη του νησιού από τις γερμανικές δυνάμεις. Η αντίσταση των ελληνικών και συμμαχικών δυνάμεων, καθώς και των χιλιάδων αμάχων στην Κρήτη ήταν σθεναρή, καθυστερώντας τα σχέδια του Χίτλερ για κατάληψη της μεγαλονήσου μέσα σε τρεις ημέρες. Ο κρητικός λαός πλήρωσε όμως την ηρωική αυτή αντίσταση κατά των κατακτητών με ακριβό τίμημα-άγρια αντίποινα από τους Γερμανούς κατακτητές, με μαζικές εκτελέσεις αμάχων σε χωριά του νησιού, όπως το Κοντομαρί και η Κάνδανος.
Δείτε από το Αρχείο της ΕΡΤ το δεύτερο επεισόδιο της ιστορικής σειράς ντοκιμαντέρ «Χρονικό της Εθνικής Αντίστασης», το οποίο είναι αφιερωμένο στην Μάχη της Κρήτης, μέσα από τις μαρτυρίες αγωνιστών και πλούσιο αρχειακό υλικό.
ΧΡΟΝΙΚΟ ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗΣ
Η ΜΑΧΗ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ
Σειρά ντοκιμαντέρ για την Εθνική Αντίσταση στην Ελλάδα την περίοδο 1941-1944. Στο δεύτερο επεισόδιο παρουσιάζεται η μάχη της Κρήτης μέσα από τις μαρτυρίες ανθρώπων που έζησαν τα γεγονότα και αρχειακό υλικό.
Το συγκεκριμένο επεισόδιο της σειράς «Χρονικό της Εθνικής Αντίστασης» πραγματεύεται την «πρώτη μαζική αντίσταση του ελληνικού λαού», τη μάχη της Κρήτης, που ξεκίνησε στις 20 Μαΐου 1941, με τη μορφή μεγάλης αεροπορικής επιδρομής. Σύμφωνα με την εφαρμογή της «Επιχείρησης Ερμής», αρχικός στόχος ήταν η κατάληψη του αεροδρομίου του Μάλεμε.
Περιγράφονται αναλυτικά η πτώση των Γερμανών αλεξιπτωτιστών και οι μάχες για την κατάληψη του νησιού, στις περιοχές του Μάλεμε, Γαλατά, Χανίων, Ρεθύμνου, Ηρακλείου (Προφήτης Ηλίας). Μιλούν οι αγωνιστές Λευτέρης Μιαούλης, Γιάννης Δουρουνδάκης, Ανδρέας Μανούρας, Θόδωρος Καλίνος, Κυριάκος Σκέπετζης. Σε αντίθεση με τους πάνοπλους αλεξιπτωτιστές, οι Κρητικοί, με διαταγές της κυβέρνησης, είναι αφοπλισμένοι και χωρίς την Μεραρχία των Κρητών στην Κρήτη. Σχετικά μιλούν ο Λευτέρης Μιαούλης και ο Στρατηγός Θρασύβουλος Τσακαλώτος.
Λόγος γίνεται ακόμη, για την υπεξαίρεση της γερμανικής σημαίας από την Ακρόπολη των Αθηνών τη νύχτα της 30ής προς την 31η Μαΐου 1941, όταν ολοκληρωνόταν η κατάληψη της Κρήτης, από τους φοιτητές Μανώλη Γλέζο και Λάκη Σάντα-σε ένδειξη συμβολικής αντίδρασης για το γεγονός της κατοχής της Κρήτης. Για το γεγονός μιλά ο Μανώλης Γλέζος. Η σθεναρή αντίσταση των Κρητών οδήγησε σε πρωτοφανούς αγριότητας αντίποινα των Γερμανών, με μαζικές εκτελέσεις αμάχων σε χωριά της Κρήτης (Αστέρι, Αλικιανός Χανίων, Κοντομαρί Χανίων κ.ά.), με αποκορύφωμα το ολοκαύτωμα της Κανδάνου (3 Ιουνίου 1941). Μιλούν οι Κρητικοί Μάρκος Πολιουδάκης, Χαρίτος Μαυρογένης, Λευτέρης Κορακάκης, Γιάννης Μανουσάκης, Γιάννης Αναστασάκης, Βασίλης Ακρωτηριαννάκης, Αριστείδης Παρασχάκης. Καθ’ όλη τη διάρκεια του ντοκιμαντέρ, οι μαρτυρίες των πρωταγωνιστών συμπληρώνονται από σπάνιες φωτογραφίες και κινηματογραφικό αρχειακό υλικό.
Σκηνοθεσία:
ΑΝΤΩΝΗΣ ΒΟΓΙΑΖΟΣ
Σενάριο:
ΠΕΤΡΟΣ ΑΝΤΑΙΟΣ
ΑΝΤΩΝΗΣ ΒΟΓΙΑΖΟΣ
Διεύθυνση Παραγωγής:
ΑΓΓΕΛΟΣ ΚΟΒΟΤΣΟΣ
Οργάνωση Παραγωγής:
ΒΑΣΩ ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΥ
Ιστορικός σύμβουλος:
ΝΙΚΟΣ ΣΒΟΡΩΝΟΣ
Παραγωγή: ΕΤ1 Τμήμα Επιμορφωτικών Εκπομπών
Έτος παραγωγής:
1987
Δείτε περισσότερα στο http://archive.ert.gr
