Με αφορμή τη συμπλήρωση 190 ετών από τη γέννηση του Εμμανουήλ Ροΐδη, συγγραφέα, δημοσιογράφου, ενός από τα πιο σπινθηροβόλα πνεύματα του 19ου αιώνα, το Αρχείο της ΕΡΤ προτείνει ένα επεισόδιο της σειράς ιστορικών ντοκιμαντέρ του Γ.Πετρίτση «Ιστορικές Προσωπογραφίες» του 1986, αφιερωμένο στον σπουδαίο συγγραφέα.
Δημοσιογράφος, συγγραφέας, ένα από τα πιο σπινθηροβόλα πνεύματα του 19ου αιώνα, ο Εμμανουήλ Ροΐδηςγεννήθηκε σαν σήμερα στην Ερμούπολη της Σύρου το 1836. Έμεινε πασίγνωστος για το πολύκροτο μυθιστόρημά του, «Πάπισσα Ιωάννα», έργο μέσα από το οποίο σατιρίζει τον κλήρο της Δυτικής Εκκλησίας την περίοδο του Μεσαίωνα και αφορίστηκε από την Ιερά Σύνοδο. Ο Ροΐδης υπήρξε μια προσωπικότητα με ευρύτερη προσφορά στα ελληνικάγράμματα-το έργο του καλύπτει πολλά διαφορετικά είδη, όπως το μυθιστόρημα, το διήγημα, τις κριτικές μελέτες, κείμενα πολιτικού περιεχομένου, μεταφράσεις και χρονογραφήματα. Σαρκαστής μιας ολόκληρης εποχής, η σάτιρά του παραμένει πάντα επίκαιρη.
Με αφορμή τη συμπλήρωση 190 ετών από τη γέννηση του Ροΐδη, το Αρχείο της ΕΡΤ προτείνει ένα επεισόδιο της σειράς ιστορικών ντοκιμαντέρ του Γ.Πετρίτση «Ιστορικές Προσωπογραφίες», αφιερωμένο στον σπουδαίο συγγραφέα.
ΙΣΤΟΡΙΚΕΣ ΠΡΟΣΩΠΟΓΡΑΦΙΕΣ
ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΡΟΪΔΗΣ
Σειρά ντοκιμαντέρ στην οποία σκιαγραφούνται πορτρέτα σημαντικών προσωπικοτήτων των γραμμάτων και της πολιτικής παράλληλα με τα ιστορικά γεγονότα της εποχής τους. Το συγκεκριμένο επεισόδιο είναι αφιερωμένο στον συγγραφέα Εμμανουήλ Ροΐδη.
Ωμός και σαρκαστικός, ο Ροΐδης καυτηρίασε με τα γραπτά του την πολιτική διαφθορά στην Ελλάδα και τη διάβρωση των ηθών του καιρού του. Στη διάρκεια της εκπομπής σχολιάζονται τα κείμενά του, εξαίρεται η διαπεραστική πολιτική του σάτιρα, κύριο βήμα της οποίας υπήρξε η σατιρική εφημερίδα «Ασμοδαίος» (1875), και τονίζεται η διαχρονική αξία του έργου του το οποίο αποτελεί πολύτιμη μαρτυρία για τα πολιτικά και ιστορικά γεγονότα της εποχής του. Γίνεται αναφορά στη συνεργασία του με πολιτικές εφημερίδες της εποχής, όπου αρθρογραφεί ασκώντας οξύτατη κριτική στον ελληνικό δημόσιο βίο του δεύτερου μισού το 19ου αιώνα και την πολιτική διαφθορά. Δίδεται το ιστορικό πλαίσιο της εποχής του και παράλληλα παρατίθενται βιογραφικές πληροφορίες σχετικά με την καταγωγή του από τη Σύρο, τις οικογενειακές του καταβολές, τις σπουδές του στο Βερολίνο και την εγκατάστασή του στη Βραϊλα της Ρουμανίας, πριν την οριστική εγκατάστασή του στην Αθήνα το 1860, όπου εκδίδει το βιβλίο «Οδοιπορικόν» του Σατωβριάνδου σε μετάφραση δική του. Εκτενής αναφορά γίνεται στο μυθιστόρημά του «Πάπισσα Ιωάννα» (1866), το οποίο γνώρισε πρωτοφανή επιτυχία παρά τον αναθεματισμό του από την Ιερά Σύνοδο, και στο οποίο καυτηριάζει ανελέητα τον κλήρο και τη δογματική διδασκαλία τόσο της δυτικής όσο και της ορθόδοξης εκκλησίας.
Το έργο του Εμμανουήλ Ροΐδη σχολιάζουν κατά τη διάρκεια της εκπομπής οι: Μάριος Πλωρίτης, συγγραφέας-δημοσιογράφος, Αλέξανδρος Ζήρας, κριτικός λογοτεχνίας, Αθηνά Γεωργαντά, φιλόλογος και Ιωάννης Αναστασίου, Ομότιμος Καθηγητής Θεολογίας. Ακούγονται αποσπάσματα από τα κείμενά του, όπως το μυθιστόρημα «Πάπισσα Ιωάννα», πολιτικά σχόλια του 1870, καθώς και απόσπασμα από το κριτικό έργο του Κλέωνος Παράσχου για τον Ροϊδη.
