Το Αρχείο της ΕΡΤ για την επέτειο 105 ετών από τη γέννηση του σημαντικού υπερρεαλιστή ποιητή, Νάνου Βαλαωρίτη,στις 5 Ιουλίου 1921, προτείνει το επεισόδιο της εκπομπής «Η ζωή είναι αλλού» όπου ο Βαλαωρίτης συζητάει με την Εύη Κυριακοπούλου για τη ζωή και το έργο του.
Ο Νάνος Βαλαωρίτης υπήρξε σημαντικός ποιητής, συγγραφέας, δοκιμιογράφος και μεταφραστής. Γεννήθηκε στην Λοζάνη στις 5 Ιουλίου 1921 και ήταν γιος του διπλωμάτη Κωνσταντίνου Βαλαωρίτη και δισέγγονος του ποιητή Αριστοτέλη Βαλαωρίτη. Μεγάλωσε στην Αθήνα και δημοσιεύει για πρώτη φορά το 1939 στα Νέα Γράμματα σε ιδιαίτερα νεαρή ηλικία. Το 1944 φεύγει από την υπό κατοχή Ελλάδα στην Αίγυπτο όπου συναντάει τον Σεφέρη και με προτροπή του ταξιδεύει στο Λονδίνο, όπου θα ζήσει για τα επόμενα 9 χρόνια. Το 1947 εκδίδει την «Τιμωρία των Μάγων», την πρώτη του ποιητική συλλογή, στο Λονδίνο. Από το 1954 μέχρι το 1960 βρίσκεται στο Παρίσι, συμμετέχει στην ομάδα των σουρεαλιστών και γνωρίζει την σύζυγό του, την Αμερικανίδα ζωγράφο Μαρί Γουίλσον η οποία θα τον φέρει σε επαφή με τον Αντρέ Μπρετόν. Στην Ελλάδα επιστρέφει το 1960 και εκδίδει και διευθύνει για 4 χρόνια (1963- 1967) το λογοτεχνικό περιοδικό “Πάλι”. Μετά το πραξικόπημα των συνταγματαρχών το 1967, αποφασίζει να ταξιδέψει στις ΗΠΑ το 1968 όπου θα διδάξει συγκριτική λογοτεχνία και δημιουργικό γράψιμο στο πανεπιστήμιο του Σαν Φρανσίσκο για τα επόμενα 25 χρόνια. Ποιητικά του κείμενα εκδόθηκαν από τον εκδοτικό οίκο «City Lights» του Λόρενς Φερλινγκέτι. Το έργο του έχει μεταφραστεί σε πολλές γλώσσες, θεατρικά του έργα έχουν ανέβει σε ευρωπαϊκές θεατρικές σκηνές και ο ίδιος έχει συνεργαστεί με τα περιοδικά «Τετράδιο», «Σήμα», «Horizon», «New Writing» και «Daylight». Ο Βαλαωρίτης συμμετείχε στο κίνημα του υπερρεαλισμού, συνδέθηκε με την λογοτεχνία των Beat, αλλά και την punk ποίηση, ενώ μέχρι το τέλος της ζωής του εξερευνούσε και πειραματιζόταν με τη γραφή και την καλλιτεχνική έκφραση. Γνώρισε, συνεργάστηκε και συνδέθηκε φιλικά με κορυφαίες μορφές της λογοτεχνίας και των τεχνών γενικότερα όπως για παράδειγμα ο Γιώργος Σεφέρης, ο Αντρέ Μπρετόν, ο Λόρενς Φερλινγκέτι, ο Άλαν Γκίσνσμπερκ, ο Γουίλιαμ Μπάροουζ, ο Τζάκ Κέρουακ, ο Τόμας Σ. Έλιοτ, ο Ουίσταν Χιου Όντεν και ο Ντίλαν Τόμας. Το 1983 του απονέμεται το Α’ Κρατικό Βραβείο Ποίησης, το 1996 βραβεύτηκε από την Αμερικανική Εταιρεία Ποίησης, το 2006 τιμήθηκε από την Ακαδημία Αθηνών με το βραβείο Ουράνη για το ποιητικό του έργο, την ίδια χρονιά έλαβε το Χρυσό Σταυρό του Τάγματος Τιμής από τον Πρόεδρο της Ελληνικής Δημοκρατίας, ενώ το Δεκέμβριο του 2009 του απονεμήθηκε το Κρατικό Μεγάλο Βραβείο Λογοτεχνίας για το σύνολο του έργου του. Το Αρχείο της ΕΡΤ για την επέτειο 105 ετών από τη γέννηση του σπουδαίου Έλληνα λογοτέχνη στις 5 Ιουλίου 1921 παρουσιάζει την εκπομπή:
Η ΖΩΗ ΕΙΝΑΙ ΑΛΛΟΥ
ΝΑΝΟΣ ΒΑΛΑΩΡΙΤΗΣ
Ο Νάνος Βαλαωρίτης συζητάει με την Εύη Κυριακοπούλου, μιλάει για την πατρίδα, την μητρική ή πατρική χώρα που τον πονάει, την Ελλάδα όπου αποφάσισε να μείνει ή να επιστρέψει μετά από σαράντα χρόνια περιπλάνησης. Μιλάει για την κοινότητα των καλλιτεχνών που υπάρχει στην Ελλάδα και στην Ευρώπη. Εξηγεί ότι στην Αγγλία ανακάλυψε την ελληνική παράδοση, σε αντίθεση με αυτό που διδάχτηκε στο σχολείο, εκεί γνώρισε πραγματικά την Αρχαία Ελλάδα, συνέχισε να γράφει ελληνικά, μιας και η γλώσσα ήταν πάντα για εκείνον το σημείο επαφής. Μιλάει για την αρχή της καριέρας του, την απόφαση να ασχοληθεί με την ποίηση από μικρός σε ηλικία δεκατεσσάρων ετών όταν διάβασε πρώτη φορά Καβάφη. Μιλάει επίσης για την ποίηση που μέχρι τότε μάθαινε η γενιά του, αλλά με την οποία δεν μπορούσε να ταυτιστεί ο ίδιος. Αν και τον άγγιξε βαθιά ο Καβάφης, ο ίδιος γλωσσικά έμεινε στη δημοτική. Σε νεαρή ηλικία επίσης ανακάλυψε τα «Νέα γράμματα», τους νέους ποιητές και αυτό επηρέασε σημαντικά την προσωπική του πορεία. Επισημαίνει ότι η καταγωγή του από τον Αριστοτέλη Βαλαωρίτη στάθηκε εμπόδιο και βάρος πολλές φορές στη ζωή του.
Θεωρεί ότι κανείς γεννιέται ποιητής αλλά αυτό δεν προδιαγράφει ότι θα γίνει κάποιος ποιητής και βέβαια όλα τα παιδιά είναι ποιητές. Λίγοι το επιλέγουν, κάτι τους σπρώχνει και οι οικογένειες δεν θέλουν τα παιδιά να γίνουν ποιητές. Στη γενιά του προέκυψε ο πόλεμος και σε εκείνα τα εφηβικά χρόνια διαμορφώθηκε η πορεία του, ειδικά όταν συνάντησε τους υπερρεαλιστές στην Αγγλία. Μιλάει για την επαφή των νέων ποιητών με μορφές του ποιητικού λόγου όπως ο Σεφέρης και ο Κατσίμπαλης, πριν υπάρξει, όπως την χαρακτηρίζει η “εργαστηριακή διδασκαλία της γραφής”. Αναφέρεται στην επαφή και τις σχέσεις που είχε με σημαντικές μορφές της σύγχρονης ποίησης στην Ευρώπη και στις ΗΠΑ και ξεχωρίζει τον Έλιοτ, τον Μπρετόν, ενώ αφηγείται περιστατικά και συζητήσεις που είχε μαζί τους. Περιγράφει τις προϋποθέσεις υπό τις οποίες το κοινό μπορεί να προσεγγίσει τα διαφορετικά είδη ποίησης ειδικά μετά την έλευση του μοντερνισμού και άρα με τη μεσολάβηση του σχολιασμού ενός κριτικού. Για τη δική του γραφή εξηγεί τη δυσκολία, το αινιγματικό ύφος και τον πλάγιο τρόπο να παρουσιάζει τη σκέψη αλλά και τις πλευρές του εαυτού του στο έργο του, την εσωτερική ανάγκη να μην γίνει αφελής η γραφή του, ενώ αναφέρεται στα έργα του, στις παρωδίες, μιμήσεις και τα ειρωνικά κείμενά του σε ένα συνειδητό παιχνίδι όπως εξηγεί. Θυμάται επίσης την ιστορία γύρω από το άγαλμα της Αφροδίτης της Μήλου και το ποίημα που έγραψε με αυτή την αφορμή. Μιλάει για το ρόλο του έρωτα στο έργο των ποιητών. Περιγράφει τον τρόπο με τον οποίο συχνά ο ρυθμός τον οδήγησε στη γραφή ποιημάτων, ενώ σχολιάζει πώς το δόγμα ή η ιδεολογία μπορεί να καθορίσει, να εμποδίσει ή να βοηθήσει την ποίηση και αναφέρει σχετικά παραδείγματα. Αναφέρεται ακόμα στη σχέση του με τους Beat λογοτέχνες στο Παρίσι και έπειτα στις ΗΠΑ, μιλάει για την επίδραση των ποιητών στις κοινωνίες, ενώ κλείνοντας τη συνέντευξη ο Νάνος Βαλαωρίτης περιγράφει εκείνα που θέλει να προλάβει να ολοκληρώσει καθώς και τις αξίες με τις οποίες πορεύεται, ανθρώπινες και αισθητικές, συνυφασμένες, προκειμένου η ζωή να έχει μια ομορφιά και μια έννοια όπως λέει. Για εκείνον η ζωή είναι αλλού, όπως είπε ο Ρεμπώ, δηλαδή πάντα κάτι το οποίο αναζητούμε, κάτι που μας ξεφεύγει.
Κατά τη διάρκεια της εκπομπής προβάλλονται πλάνα από επεισόδιο της σειράς «Δρόμοι» του Άρη Σκιαδόπουλο, σε σκηνοθεσία Παναγιώτη Κακαβιά, όπου βλέπουμε τον Βαλαωρίτη στο λόφο του Φιλοπάππου, μιλάει για την Αθήνα και διαβάζει ένα σχετικό ποίημα, αλλά και στο σπίτι του όπου διαβάζει ποιήματά του.
